Cây không rễ
Bài văn của Thiệu Dật Bình không dài, chỉ khoảng bốn năm nghìn chữ, Liễu Tuấn lại xem tới gần nửa tiếng đồng hồ, thậm chí xem tới đoạn cuối cùng thì thoảng so sánh lại với đoạn đầu.
Liễu Tuấn đặt tờ báo xuống, lấy thuốc lá ra hút, mày nhíu chặt không nói.
Bài báo này tuyệt đối không tầm thường, vốn những tờ báo mang tính lý luận bản thân nó cho phép xuất hiện các loại quan điểm bất đồng. Nếu bài viết trên Kèn lệnh mà giọng điệu giống nhau, thì nó còn đáng để tồn tại không phải suy nghĩ. Cho dù trong thời đại loạn, áp lực chính trị nặng nề, Kèn lệnh vẫn phát ra một số âm thanh khó nghe.
Hiện giờ hoàn cảnh tất nhiên là đã cởi mở hơn nhiều rồi, thời gian qua các quan điểm bất đồng xuất hiện không ngớt, gọi là trăm nhà đua tiếng cũng không phải quá.
Thế nhưng vào thời khắc mấu chốt này trực tiếp chỉ thẳng vào Vu Hướng Hoành, chỉ thiếu mỗi điểm danh trực tiếp, không thể không nói là một quả lựu đạn lớn.
Chỉ riêng bằng bài báo này xuất hiện trên Kèn lệnh đã nói lên rất nhiều vấn đề.
Người không hiểu nội tình ai cũng nghĩ Nghiêm Liễu hệ sai bảo, có điều Liễu Tuấn biết Thiệu Dật Bình chẳng liên quan gì tới Nghiêm Liễu hệ, vì Chu tiên sinh nên mới có chút tiếp xúc với y thôi. Giữa bọn họ chẳng có mấy giao tình, Thiệu Dật Bình là người không ai tác động được tới hắn, bắt hắn làm tiểu tốt hô hào.
Có lẽ Chu tiên sinh miễn cưỡng làm được.
Nhưng Liễu Tuấn biết Chu tiên sinh khẳng định không làm, nếu như ông sai Thiệu Dật Bình, hoặc là cho phép, thì nhất định sẽ liên hệ với Nghiêm Ngọc Thành trước nhắc vài câu. Chu tiên sinh lui về tuyến hai rất nhiều năm rồi, nhưng tính nhạy cảm chính trị không hề sụt giảm.
Nghiêm Liễu hệ với bên kia khai chiến, lúc này có bài báo như thế, không phải là không hợp quy củ, có điều nếu như có an bài trước thì tốt hơn, mạnh ai nấy đánh dễ dàng nảy sinh vấn đề.
Không được tiên sinh sai bảo, dám viết bài báo này, có thể thấy Thiệu Dật Bình rất can đảm.
Nghĩ lại sức ảnh hưởng của hệ phái với trận địa tuyên truyền thì cũng có thể hiểu được.
Chu tiên sinh, Dung Bách Xuyên trước sau làm bộ trưởng bộ tuyên truyền, hiện giờ trong ban ngành tuyên truyền vẫn còn nhân vật cấp trọng lượng của hệ phái tọa trấn, có nguyên nguyên sâu xa như thế, dù bài văn mẫn cảm, vẫn có thể đường hoàng phát ra.
- Bác, Dật Bình, chỉ riêng xét từ góc độ bài viết, cháu tán đồng với quan điểm của Dật Bình, chúng ta làm chưa tốt việc giám sát và kiểm soát quyền lực của lãnh đạo. Vấn đề này không chỉ ở Minh Châu, ở các tỉnh khác cũng tồn tại với mức độ khác nhau...
Liễu Tuấn chậm rãi nói.
Thiệu Dật Bình nói:
- Nhưng ở bên phía Minh Châu tình hình đặc biệt rõ ràng. Nói thực, chuyện này nếu xảy ra ở khu lạc hậu tôi có thể lý giải, những khu kinh tế không phát triển, thì quần chúng không được giáo dục cao, nhiều tư tưởng tàn dư chế độ phong kiến vẫn còn. Dù là giai cấp lãnh đạo hay là quần chúng cơ sở, ảnh hưởng tư tưởng quan tước rất sâu, muốn thay đổi chuyện này không phải là chuyện ngày một ngày hai. Nhưng nổi cộm như ở Minh Châu lại làm người ta khó hiểu.
Chu tiên sinh tựa hồ không để ý lắm tới "hàm nghĩa chính trị" của việc này, chỉ coi nó như một vấn đề tham khảo, khẽ mỉm cười hỏi:
- Vậy cậu cho rằng vì sao Minh Châu xuất hiện tình huống này là khó hiểu?
Thiệu Dật Bình cẩn thận đáp:
- Minh Châu bất kể là ở trình độ phát triển kinh tế hay giáo dục đều đứng hàng đầu toàn quốc. Nói cách khác, bất kể quan viên hay quần chúng đều có tố chất dân chủ. Trước đây tôi kỳ vọng lớn vào Minh Châu, khi bọn họ đưa ra phương án giám sát quyền lực , đã làm tôi rất phấn chấn.
Liễu Tuấn mỉm cười.
Phương án giám sát quyền lực kia y cũng biết, do phòng tổ chức Minh Châu đưa ra hai năm trước, nhưng là hạn chế giám sát quyền lực cơ sở, thông qua thao tác tương quan của hội đồng nhân dân, tiến hành hạn chế và bình hành nhất định.
Khi ấy bên phía Minh Châu khua chiêng gõ trống tiến hành thí điểm, khiến trong đảng và giới lý luận hưởng ứng nhiệt liệt, tiếng khen ngợi vang lên khắp nơi. Một số tỉnh thành lân cận còn phái đoàn đại biểu tới Minh Châu học tập kinh nghiệm, thậm chí Trung tổ bộ phái một vị phó bộ trưởng tới khảo sát, hết sức khẳng định phương án này. Nếu như thí điểm thành công, sẽ suy nghĩ mở rộng ra toàn quốc.
Có điều kết quả là một nhóm quan viên được lợi, được đế bạt trọng dụng, còn chuyện mở rộng ra toàn quốc thì không ai nhắc tới nữa. Cho tới hiện giờ cái huyện thí điểm kia có rất nhiều người tranh giành nhau tới làm bí thư huyện ủy, tình nguyền giao quyền lực ra cho mọi người giám sát, thể hiện sự dân chủ của mình.
Vì ai cũng biết sau khi "dân chủ" sẽ là đề bạt trọng dụng.
Tìm được con đường tắt để thăng tiến mà.
Không đập nhau vỡ đầu mới lạ.
Nói ra đồng chí Vu Hướng Hoành chính dựa vào thủ đoạn kiểu này mà ngồi trực thăng tiến chức.
Liễu Tuấn hiểu rõ, với thế chế hiện hành, bất kỳ loại thí điểm dân chủ nào cũng là cây không rễ. Mục tiêu của Liễu Tuấn rất hiện thực là giám sát từ trên xuống dưới, chỉ có tăng cường tố chất cán bộ cơ sở thì lề thói quan trường mới chuyển biến tốt, mới có thể đặt tinh lực vào chuyện làm việc vì dân.
Rất khó khăn, nhưng ít nhất không phải không có tia hi vọng nào.
Còn giám sát từ dưới lên trên thì....
Thiệu Dật Bình tiếp tục nói:
- .... Nhưng về sau tôi phát hiện ra cái thí điểm này của bọn họ cơ bản là làm ra vẻ. Tôi rất thất vọng, nếu như với hoàn cảnh như Minh Châu mà còn chẳng thể dân chủ, vậy thì...
Chu tiên sinh khoát tay:
-Dật Bình, lý luật chủ yếu vẫn là lý luận. Quá liên hệ với thực tế sẽ lạc lối.
Có thể nhìn ra Chu tiên sinh rất tán thưởng, bảo vệ Thiệu Dật Bình, sợ tính ương nghạnh của phần tự trí thức phát tác, tiếp tục như thế sẽ gây ra chuyện lớn. Ngay cả bài văn này đã đẩy Thiệu Dật Bình vào cảnh nguy hiểm rồi, không biết có bao nhiêu nhân vật lớn nổi trận lôi đinh sau khi xem nó.
Tất nhiên sẽ có rất nhiều người quy kết nó vào một bước tiến công của Nghiêm Liễu hệ, chiếm cứ cao điểm lý luận, là chiếm cứ trận địa tuyên truyền, thủ pháp đấu tranh chính trị nhất quán. Người ta không thể làm gì được nhân vật cao tầng của Nghiêm Liễu hệ, còn với một phần tử trí thức không quyền không thế như Thiệu Dật Bình có rất nhiều phương pháp làm hắn "tiếp thu giáo huấn sâu sắc".
Quan trọng nằm ở chỗ đây không phải ý của Nghiêm Liễu hệ, nên nếu có người nhắm vào Thiệu Dật Bình, hắn khó mà có được sự bảo vệ mạnh mẽ.
- Dật Bình, ta kiến nghị thời gian sau này cậu chú tâm vào nghiên cứu lý luận , nhất là nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Marx, không nên quá liên hệ với thực tế.
Chu tiên sinh nói.
- Nhưng thưa thầy, không phải là thầy thường dạy lý luận phải liên hệ với thực tế sao?
Thiệu Dật Bình đưa ra dị nghị.
Chu tiên sinh cau mày:
- Lý luận liên hệ với thực tế cũng có giới hạn, nguyên lý cơ bản của triết học chủ nghĩa Marx phải làm cho rõ đã. Dù sao thời đại Karl Marx sinh sống cách đây hơn trăm năm, có khác biệt rất lớn với thời đại chúng ta đang sống. Sự khác biệt đó cậu phải nắm chắc, cứng ngắc liên hệ lý luận với thực tế, đôi khi sẽ lầm đường lạc lối.
Thiệu Dật Bình lí nhí đáp vâng.
Có hai bằng tiền sĩ, Thiệu Dận Bình không ngốc, hắn chỉ thuộc loại phần tử trí thức điển hình, cốt cách, trong lòng lo cho dân cho nước, biết rõ phát biểu của mình sẽ bị người ta căm hận, nhưng vì lý tưởng trong lòng mà bất chấp. Hiện giờ được Chu tiên sinh nhắc nhở, hắn nhận ra chuyện này quá mẫn cảm, có khả năng tạo thành uy h**p an toàn của hắn, lòng quan tâm của tiên sinh, sao hắn không hiểu.
Tiếp đó Chu tiên sinh gạt bỏ đề tài này qua một bên, nhắc tới đề tài lý luận khác, ba thày trỏ tranh luận sôi nổi.
Phải hai tiếng sau mới kết thúc, Thiệu Dật Bình xem đồng hồ, lệ đỗ đứng dậy cáo từ Chu tiên sinh và Liễu Tuấn. Thi thoảng Chu tiên sinh cũng giữ học trò lại dùng cơm, sư mâu thích náo nhiệt, chỉ mong ngày nào cũng có khách. Có điều hắn biết Chu tiên sinh và Liễu Tuấn còn có chuyện khác, mình không tiện ở bên nghe, dù sao hai vị này đều là cán bộ cao cấp của Đảng.
Chu tiên sinh cũng không giữ lại, mỉm cười gật đầu.
Nhìn theo bóng lưng của Thiệu Dật Bình, Liễu Tuấn cau mày:
- Bác, cháu thấy bác phải ra mặt thôi, cháu lo có kẻ gây bất lợi cho Dật Bình.
Thiệu Dật Bình vô tình bị cuốn vào vòng xoáy lớn, Liễu Tuấn không muốn gặp chuyện bất trắc. Đấu tranh chính trị không nên để liên lụy tới phần tử trí thức đơn thuần này. Với uy vọng của Chu tiên sinh cùng thân phận thầy hướng dân của Thiệu Dật Bình, do ông ra mặt làm bùa hộ thân cho hắn thích hợp hơn người khác.
Chu tiên sinh chậm rãi gật đầu, vẻ mặt có chút lo lắng.
Liễu Tuấn đặt tờ báo xuống, lấy thuốc lá ra hút, mày nhíu chặt không nói.
Bài báo này tuyệt đối không tầm thường, vốn những tờ báo mang tính lý luận bản thân nó cho phép xuất hiện các loại quan điểm bất đồng. Nếu bài viết trên Kèn lệnh mà giọng điệu giống nhau, thì nó còn đáng để tồn tại không phải suy nghĩ. Cho dù trong thời đại loạn, áp lực chính trị nặng nề, Kèn lệnh vẫn phát ra một số âm thanh khó nghe.
Hiện giờ hoàn cảnh tất nhiên là đã cởi mở hơn nhiều rồi, thời gian qua các quan điểm bất đồng xuất hiện không ngớt, gọi là trăm nhà đua tiếng cũng không phải quá.
Thế nhưng vào thời khắc mấu chốt này trực tiếp chỉ thẳng vào Vu Hướng Hoành, chỉ thiếu mỗi điểm danh trực tiếp, không thể không nói là một quả lựu đạn lớn.
Chỉ riêng bằng bài báo này xuất hiện trên Kèn lệnh đã nói lên rất nhiều vấn đề.
Người không hiểu nội tình ai cũng nghĩ Nghiêm Liễu hệ sai bảo, có điều Liễu Tuấn biết Thiệu Dật Bình chẳng liên quan gì tới Nghiêm Liễu hệ, vì Chu tiên sinh nên mới có chút tiếp xúc với y thôi. Giữa bọn họ chẳng có mấy giao tình, Thiệu Dật Bình là người không ai tác động được tới hắn, bắt hắn làm tiểu tốt hô hào.
Có lẽ Chu tiên sinh miễn cưỡng làm được.
Nhưng Liễu Tuấn biết Chu tiên sinh khẳng định không làm, nếu như ông sai Thiệu Dật Bình, hoặc là cho phép, thì nhất định sẽ liên hệ với Nghiêm Ngọc Thành trước nhắc vài câu. Chu tiên sinh lui về tuyến hai rất nhiều năm rồi, nhưng tính nhạy cảm chính trị không hề sụt giảm.
Nghiêm Liễu hệ với bên kia khai chiến, lúc này có bài báo như thế, không phải là không hợp quy củ, có điều nếu như có an bài trước thì tốt hơn, mạnh ai nấy đánh dễ dàng nảy sinh vấn đề.
Không được tiên sinh sai bảo, dám viết bài báo này, có thể thấy Thiệu Dật Bình rất can đảm.
Nghĩ lại sức ảnh hưởng của hệ phái với trận địa tuyên truyền thì cũng có thể hiểu được.
Chu tiên sinh, Dung Bách Xuyên trước sau làm bộ trưởng bộ tuyên truyền, hiện giờ trong ban ngành tuyên truyền vẫn còn nhân vật cấp trọng lượng của hệ phái tọa trấn, có nguyên nguyên sâu xa như thế, dù bài văn mẫn cảm, vẫn có thể đường hoàng phát ra.
- Bác, Dật Bình, chỉ riêng xét từ góc độ bài viết, cháu tán đồng với quan điểm của Dật Bình, chúng ta làm chưa tốt việc giám sát và kiểm soát quyền lực của lãnh đạo. Vấn đề này không chỉ ở Minh Châu, ở các tỉnh khác cũng tồn tại với mức độ khác nhau...
Liễu Tuấn chậm rãi nói.
Thiệu Dật Bình nói:
- Nhưng ở bên phía Minh Châu tình hình đặc biệt rõ ràng. Nói thực, chuyện này nếu xảy ra ở khu lạc hậu tôi có thể lý giải, những khu kinh tế không phát triển, thì quần chúng không được giáo dục cao, nhiều tư tưởng tàn dư chế độ phong kiến vẫn còn. Dù là giai cấp lãnh đạo hay là quần chúng cơ sở, ảnh hưởng tư tưởng quan tước rất sâu, muốn thay đổi chuyện này không phải là chuyện ngày một ngày hai. Nhưng nổi cộm như ở Minh Châu lại làm người ta khó hiểu.
Chu tiên sinh tựa hồ không để ý lắm tới "hàm nghĩa chính trị" của việc này, chỉ coi nó như một vấn đề tham khảo, khẽ mỉm cười hỏi:
- Vậy cậu cho rằng vì sao Minh Châu xuất hiện tình huống này là khó hiểu?
Thiệu Dật Bình cẩn thận đáp:
- Minh Châu bất kể là ở trình độ phát triển kinh tế hay giáo dục đều đứng hàng đầu toàn quốc. Nói cách khác, bất kể quan viên hay quần chúng đều có tố chất dân chủ. Trước đây tôi kỳ vọng lớn vào Minh Châu, khi bọn họ đưa ra phương án giám sát quyền lực , đã làm tôi rất phấn chấn.
Liễu Tuấn mỉm cười.
Phương án giám sát quyền lực kia y cũng biết, do phòng tổ chức Minh Châu đưa ra hai năm trước, nhưng là hạn chế giám sát quyền lực cơ sở, thông qua thao tác tương quan của hội đồng nhân dân, tiến hành hạn chế và bình hành nhất định.
Khi ấy bên phía Minh Châu khua chiêng gõ trống tiến hành thí điểm, khiến trong đảng và giới lý luận hưởng ứng nhiệt liệt, tiếng khen ngợi vang lên khắp nơi. Một số tỉnh thành lân cận còn phái đoàn đại biểu tới Minh Châu học tập kinh nghiệm, thậm chí Trung tổ bộ phái một vị phó bộ trưởng tới khảo sát, hết sức khẳng định phương án này. Nếu như thí điểm thành công, sẽ suy nghĩ mở rộng ra toàn quốc.
Có điều kết quả là một nhóm quan viên được lợi, được đế bạt trọng dụng, còn chuyện mở rộng ra toàn quốc thì không ai nhắc tới nữa. Cho tới hiện giờ cái huyện thí điểm kia có rất nhiều người tranh giành nhau tới làm bí thư huyện ủy, tình nguyền giao quyền lực ra cho mọi người giám sát, thể hiện sự dân chủ của mình.
Vì ai cũng biết sau khi "dân chủ" sẽ là đề bạt trọng dụng.
Tìm được con đường tắt để thăng tiến mà.
Không đập nhau vỡ đầu mới lạ.
Nói ra đồng chí Vu Hướng Hoành chính dựa vào thủ đoạn kiểu này mà ngồi trực thăng tiến chức.
Liễu Tuấn hiểu rõ, với thế chế hiện hành, bất kỳ loại thí điểm dân chủ nào cũng là cây không rễ. Mục tiêu của Liễu Tuấn rất hiện thực là giám sát từ trên xuống dưới, chỉ có tăng cường tố chất cán bộ cơ sở thì lề thói quan trường mới chuyển biến tốt, mới có thể đặt tinh lực vào chuyện làm việc vì dân.
Rất khó khăn, nhưng ít nhất không phải không có tia hi vọng nào.
Còn giám sát từ dưới lên trên thì....
Thiệu Dật Bình tiếp tục nói:
- .... Nhưng về sau tôi phát hiện ra cái thí điểm này của bọn họ cơ bản là làm ra vẻ. Tôi rất thất vọng, nếu như với hoàn cảnh như Minh Châu mà còn chẳng thể dân chủ, vậy thì...
Chu tiên sinh khoát tay:
-Dật Bình, lý luật chủ yếu vẫn là lý luận. Quá liên hệ với thực tế sẽ lạc lối.
Có thể nhìn ra Chu tiên sinh rất tán thưởng, bảo vệ Thiệu Dật Bình, sợ tính ương nghạnh của phần tự trí thức phát tác, tiếp tục như thế sẽ gây ra chuyện lớn. Ngay cả bài văn này đã đẩy Thiệu Dật Bình vào cảnh nguy hiểm rồi, không biết có bao nhiêu nhân vật lớn nổi trận lôi đinh sau khi xem nó.
Tất nhiên sẽ có rất nhiều người quy kết nó vào một bước tiến công của Nghiêm Liễu hệ, chiếm cứ cao điểm lý luận, là chiếm cứ trận địa tuyên truyền, thủ pháp đấu tranh chính trị nhất quán. Người ta không thể làm gì được nhân vật cao tầng của Nghiêm Liễu hệ, còn với một phần tử trí thức không quyền không thế như Thiệu Dật Bình có rất nhiều phương pháp làm hắn "tiếp thu giáo huấn sâu sắc".
Quan trọng nằm ở chỗ đây không phải ý của Nghiêm Liễu hệ, nên nếu có người nhắm vào Thiệu Dật Bình, hắn khó mà có được sự bảo vệ mạnh mẽ.
- Dật Bình, ta kiến nghị thời gian sau này cậu chú tâm vào nghiên cứu lý luận , nhất là nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Marx, không nên quá liên hệ với thực tế.
Chu tiên sinh nói.
- Nhưng thưa thầy, không phải là thầy thường dạy lý luận phải liên hệ với thực tế sao?
Thiệu Dật Bình đưa ra dị nghị.
Chu tiên sinh cau mày:
- Lý luận liên hệ với thực tế cũng có giới hạn, nguyên lý cơ bản của triết học chủ nghĩa Marx phải làm cho rõ đã. Dù sao thời đại Karl Marx sinh sống cách đây hơn trăm năm, có khác biệt rất lớn với thời đại chúng ta đang sống. Sự khác biệt đó cậu phải nắm chắc, cứng ngắc liên hệ lý luận với thực tế, đôi khi sẽ lầm đường lạc lối.
Thiệu Dật Bình lí nhí đáp vâng.
Có hai bằng tiền sĩ, Thiệu Dận Bình không ngốc, hắn chỉ thuộc loại phần tử trí thức điển hình, cốt cách, trong lòng lo cho dân cho nước, biết rõ phát biểu của mình sẽ bị người ta căm hận, nhưng vì lý tưởng trong lòng mà bất chấp. Hiện giờ được Chu tiên sinh nhắc nhở, hắn nhận ra chuyện này quá mẫn cảm, có khả năng tạo thành uy h**p an toàn của hắn, lòng quan tâm của tiên sinh, sao hắn không hiểu.
Tiếp đó Chu tiên sinh gạt bỏ đề tài này qua một bên, nhắc tới đề tài lý luận khác, ba thày trỏ tranh luận sôi nổi.
Phải hai tiếng sau mới kết thúc, Thiệu Dật Bình xem đồng hồ, lệ đỗ đứng dậy cáo từ Chu tiên sinh và Liễu Tuấn. Thi thoảng Chu tiên sinh cũng giữ học trò lại dùng cơm, sư mâu thích náo nhiệt, chỉ mong ngày nào cũng có khách. Có điều hắn biết Chu tiên sinh và Liễu Tuấn còn có chuyện khác, mình không tiện ở bên nghe, dù sao hai vị này đều là cán bộ cao cấp của Đảng.
Chu tiên sinh cũng không giữ lại, mỉm cười gật đầu.
Nhìn theo bóng lưng của Thiệu Dật Bình, Liễu Tuấn cau mày:
- Bác, cháu thấy bác phải ra mặt thôi, cháu lo có kẻ gây bất lợi cho Dật Bình.
Thiệu Dật Bình vô tình bị cuốn vào vòng xoáy lớn, Liễu Tuấn không muốn gặp chuyện bất trắc. Đấu tranh chính trị không nên để liên lụy tới phần tử trí thức đơn thuần này. Với uy vọng của Chu tiên sinh cùng thân phận thầy hướng dân của Thiệu Dật Bình, do ông ra mặt làm bùa hộ thân cho hắn thích hợp hơn người khác.
Chu tiên sinh chậm rãi gật đầu, vẻ mặt có chút lo lắng.
Bình luận chương 1891
Chia sẻ cảm nhận về chương 1891 “Cây không rễ”