Luyện đâm lê (1)
Một vùng hoang vu bát ngát.
Trong không khí tràn ngập sát khí làm người ta hít thở không thông.
Mười ngàn quan binh Trung Ương quân Đại Minh võ trang đầy đủ, súng vác vai, đạn lên nòng, xếp thành hai đội hình chỉnh tề ở tả ngạn sông Đại Lăng, khuôn mặt toàn thể quan binh hết sức lạnh lùng, lặng ngắt như tờ, chỉ có dòng Đại Lăng cuồn cuộn không ngừng xô vào tả ngạn, để lại những bọt sóng trắng xóa trên bờ cát.
Cách đó không xa, là đội hình của ngưu tử bắc bộ.
Hơn vạn người xếp thành hai đội hình kỵ binh trông có vẻ hơi tán loạn, dù sao cũng không phải là quân chính quy, về mặt nghiêm ngặt, đội hình của ngưu tử bắc bộ không thể so sánh với đội hình của Trung Ương quân.
Trong tiếng chân dồn dập, một đội trưởng đội bảo an bước nhanh tới trước mặt Cù Thức Tỷ, bẩm:
- Tổng đốc đại nhân, các đội bảo an đã tập kết vào vị trí.
Cù Thức Tỷ gật gật đầu, ánh mắt chuyển qua phía Vương Phác, cung kính hỏi:
- Vương gia, có thể bắt đầu chưa?
- Ừ, bắt đầu đi.
Vương Phác vuốt cằm, nhưng trong giọng nói lộ ra sát ý mạnh mẽ.
Cù Thức Tỷ “dạ” một tiếng, xoay người hướng về đội trưởng bảo an, hô lên:
- Bắt đầu!
- Dạ!
Đội trưởng đội bảo an hô to, xoay người bước nhanh rời đi.
Chỉ chốc lát sau, hai trăm tên ngưu tử áp giải một trăm tên tù binh Kiến Nô tới bờ sông Đại Lăng, trong tiếng quát tháo liên tục, một trăm tên tù binh Kiến Nô bị đè quỳ xuống trên bãi cát bên bờ sông. Khôi giáp trên người những tên tù binh Kiến Nô này đã bị gỡ xuống, cả đám đều để lộ cái đầu với cái đuôi sam.
Trong tiếng quát lanh lảnh của các đội trưởng đội bảo an, một trăm tên ngưu tử tay cầm súng gắn lưỡi lê loại tốt nhất, đi ra khỏi đội ngũ, tiến tới trước mặt một trăm tên tù binh Kiến Nô, mặt vừa lộ vẻ phấn khởi vừa có vẻ căng thăng, tay rất nhiều người đang run lên.
Một đội trưởng đội bảo an vóc người cường tráng bước tới trước trận, hô lớn:
- Nâng súng... nâng!
Một trăm lính bảo an răm rắp làm theo huấn luyện thường ngày, sẵn sàng trong tư thế chuẩn bị đâm lê, lưỡi lê sáng loáng nhắm vào đám tù binh Kiến Nô đang quỳ gối trước mặt, chỉ chờ đội trưởng bảo an ra lệnh, họ sẽ không chút do dự đâm lưỡi lê sắc bén vào lồng ngực tù binh Kiến Nô.
Mặc dù không nghe hiểu tiếng Hán, nhưng những tù binh bị bắt quỳ gối trên trên bãi sông đã biết được số phận của mình, họ bắt đầu vùng vẫy kịch liệt. Sống chết trước mắt, biểu hiện của những người dân man dã của dân tộc Tun-gút cũng không anh dũng hơn so với các chủng tộc khác, bọn họ cũng sợ chết, cũng cảm thấy sợ hãi, cũng run rẩy cả người.
Đội trưởng bảo an lạnh lùng giơ cao thanh yêu đao, rồi đột ngột hạ xuống, đồng thời quát to:
- Đâm!
- Sựt sựt sựt...
Một trăm tên lính bảo an với súng gắn lưỡi lê trong tay hầu như đồng thời đâm về phía trước cùng một lúc, trong tiếng lưỡi lê sắc bén xé rách da thịt rợn người, chín mươi mấy lưỡi lê sắc bén đã đâm ngập vào ngực tù binh Kiến Nô. Trong thoáng chốc, trên bãi sông vang lên tiếng kêu thảm thiết của tù binh Kiến Nô, xen lẫn với tiếng rống giận dữ và điên cuồng của lính bảo an.
Chỉ có hai tên lính bảo an dừng lại ngay trước khi lưỡi lê đâm trúng ngực tù binh Kiến Nô, tay hai người run rẩy, không thể cách nào đâm xuống.
Đội trưởng đội bảo an giận tím mặt, đang định bước tới dạy dỗ hai tên lính bảo an, thì một bàn tay to lớn đã đặt lên vai y, đội trưởng đội bảo an quay đầu lại, khi nhìn thấy mặt người kia, vẻ giận dữ trên mặt lập tức tiêu tan như băng tuyết gặp ánh nắng mặt trời, nhanh chóng hóa thành nụ cười khiêm cung, gật đầu lia lịa.
Vương Phác cười nhạt, lướt qua đội trưởng bảo an, đi tới trước mặt hai tên lính.
Hai tên lính bảo an đã nhận ra Vương Phác, nhất thời xấu hổ cúi đầu xuống.
Vương Phác lạnh nhạt hỏi:
- Các ngươi từng giết người chưa?
Hai tên lính bảo an đồng thời lắc đầu.
Vương Phác lại hỏi:
- Các ngươi thích giết người không?
Hai tên lính lại lắc đầu.
Vương Phác gật đầu, nói:
- Trước kia, ta cũng giống như các ngươi, cũng chưa từng giết người, càng không thích giết người! Nhưng có một ngày, một đám cường đạo đột nhiên xông vào nhà ta, giết cha mẹ của ta, giết huynh đệ của ta, lại còn cưỡng h**p chị em gái của ta trước mặt ta, các ngươi nói xem, ta nên làm cái gì bây giờ?
Hai tên lính bảo an không chút nghĩ ngợi đáp:
- Giết sạch bọn chúng!
- Vậy các ngươi còn do dự cái gì?
Đột nhiên Vương Phác chỉ tay vào mặt hai tên tù binh Kiến Nô với bộ mặt đáng thương kia, khàn cả giọng hét toáng lên:
- Quỳ ở trước mặt các ngươi, là đám cường đạo khốn kiếp kia, trên tay mỗi tên Kiến Nô này đều dính đầy máu tươi của của người Hán chúng ta, không biết có bao nhiêu hương thân phụ lão chúng ta chết bởi con dao mổ trong tay bọn chúng, không biết có bao nhiêu cô gái từng bị bọn chúng làm nhục, các ngươi còn do dự cái gì? Giết chúng!
- Giết chúng!
- Giết chúng!
- Giết chúng!
Đám lính bảo an và Trung Ương quân đứng chung quanh xem, hô vang.
Cơ mặt hai tên bảo an bắt đầu co rúm lại, tuy nhiên tay cầm súng cũng không còn run nữa, trên mu bàn tay gân xanh nổi lên như những con giun. Vương Phác quay đầu lại nhìn về phía đội trưởng đội bảo an đứng cách đó không xa, vung tay ra hiệu. Đội trưởng đội bảo an lại giơ yêu đao trong tay lên, khàn cả giọng hét to:
- Chuẩn bị...Đâm!
Lần này hai tên lính bảo an không do dự nữa, lưỡi lê sắc bén lạnh lùng đâm xuyên lồng ngực hai tên tù binh Kiến Nô, kèm theo động tác đâm lê, hai người còn gào lên như sói hoang, điên cuồng phát tiết sự thù hận và thú tính trong lòng mình. Đúng vậy, đó là thú tính! Giờ phút này, những tên lính bảo an đâm lê tuyệt đối không phải là người văn minh này nọ, họ chính là dã thú!
Khi ngươi đối mặt với người văn minh, dĩ nhiên cần có sự văn minh, nhưng khi đối mặt với với người man rợ, còn lải nhải cái gì văn minh với lại lễ giáo? Khi người man rợ kề dao vào cổ ngươi, ngươi còn nói cái gì vương hóa (thiên tử giáo hóa), cái gì giáo dưỡng, không phải là muốn chết sao?
Không, sai rồi!
Đối với người man rợ, không cần nói tới vương hóa, nói tới nhân nghĩa, mà chỉ có thể lấy chém giết đối lại chém giết!
Người man rợ làm thế nào đối với chúng ta, chúng ta sẽ làm y như vậy đối với chúng; Kiến Nô giết người già, trẻ em và phụ nữ của chúng ta, thì chúng ta giết người già, trẻ em và phụ nữ của chúng, Kiến Nô giết bao nhiêu người Hán chúng ta, chúng ta sẽ g**t ch*t bấy nhiêu Kiến Nô! Không có nhiều Kiến Nô đáng giết ư? Thì tiêu diệt sạch sẽ cả dân tộc của chúng! (!)
Không nên nhân từ, sự nhân từ trong phút chốc sẽ mang đến khổ nạn vô cùng cho con cháu chúng ta!
Không nên do dự, sự do dự trong phút giây sẽ mang đến cho đời sau một bi kịch không thể cứu vãn!
Mang lấy danh nhơ? Danh nhơ chỉ là cái mốc xì!
Tần Thủy Hoàng thôn tính sáu nước, đời sau chỉ còn nhớ võ công hiển hách của ông ta!
Hán Vũ đế truy đuổi đến nơi xa xôi chém giết dân Hung Nô, đời sau chỉ nhớ kẻ xâm phạm người Hán chúng ta, dù xa xôi cỡ nào cũng phải tiêu diệt chúng!
Võ Điệu Thiên Vương (1) đưa ra Lệnh giết Hồ, tàn sát hết Ngũ Hồ (2), đời sau chỉ nhớ một anh hùng dân tộc ngăn cơn sóng dữ.
Ngàn năm sau, con cháu đời sau chỉ nhớ rõ võ công hiển hách của tổ tiên, có người nào nhớ thật ra trên tay họ dính đầy máu tươi của dị tộc?
Dị tộc là gì?
Không cùng tộc với ta, tất nhiên tâm của họ cũng khác!
Cho tới bây giờ, mâu thuẫn giữa các chủng tộc vẫn chưa thể dung hòa, cho tới bây giờ, xung đột giữa các chủng tộc, chỉ có một biện pháp giải quyết, đó là dùng gươm đao để dung hợp! Kết quả của việc dùng gươm đao dung hợp chỉ có một: không phải ngươi bị ta dung hợp, thì là ta bị ngươi dung hợp, không dùng biện pháp này thì vô phương.
Nếu là xung đột ngươi chết, ta sống, vậy còn nói đến văn minh, nhân từ cái gì chứ? Trên đời này, chỉ có kẻ ngốc mới giương mắt nhìn người khác chém rụng đầu mình, trơ mắt nhìn vợ của mình thành vợ của kẻ khác, trơ mắt nhìn con mình theo họ của người khác, thành con cái của người khác!
- Nâng súng...Đâm!
- Giết!
- Nâng súng...Đâm!
- Giết!
- Nâng súng...Đâm!
- Giết!
Yêu đao trong tay đội trưởng đội bảo an giơ lên, lại hạ xuống, đám lính bảo an đâm lê hết đổi nhóm này đến nhóm khác, tù binh Kiến Nô cũng thay bằng nhóm này đến nhóm khác. Sau khi hơn hai ngàn tù binh Kiến Nô bị đâm lê, dòng Đại Lăng bị máu tươi của Kiến Nô nhuộm thành một màu đỏ thẫm, ánh tà dương từ phía tây chiếu vào mặt sông đỏ thẫm, đâu đâu cũng một màu đỏ nhức mắt...
(1) Võ Điệu Thiên Vương: là thụy hiệu của Nhiễm Mẫn (năm sinh không rõ, mất khoảng năm 352) còn gọi là Thạch Mẫn vì là con nuôi của Thạch Hổ. Thạch Hổ là con thứ hai của Thạch Lặc, người thành lập nhà Hậu Triệu (319-352), cũng là vị vua thứ ba của nhà Hậu Triệu. Sau khi Thạch Hổ chết, Nhiễm Mẫn và đại tướng Lý Nông thừa cơ khống chế chính quyền, giết sạch con cháu của Thạch Hổ, lên làm hoàng đế, xưng quốc hiệu là Ngụy, còn gọi Nhiễm Ngụy để phân biệt với nhà Ngụy thời Chiến Quốc thành lập năm 403 trước công nguyên. Vị hoàng đế này nổi tiếng với lệnh tàn sát các dân tộc thiểu số mà người Hán gọi là người Hồ, bao gồm cả người Hung Nô. Chỉ riêng ở kinh đô Nghiệp Thành đã có 20 vạn người Hồ bị giết.
(2) Ngũ Hồ: năm dân tộc không phải người Hán, gồm Hung Nô, Tiên Ti, Yết (tức người Hạt), Đê và Khương.
Trong không khí tràn ngập sát khí làm người ta hít thở không thông.
Mười ngàn quan binh Trung Ương quân Đại Minh võ trang đầy đủ, súng vác vai, đạn lên nòng, xếp thành hai đội hình chỉnh tề ở tả ngạn sông Đại Lăng, khuôn mặt toàn thể quan binh hết sức lạnh lùng, lặng ngắt như tờ, chỉ có dòng Đại Lăng cuồn cuộn không ngừng xô vào tả ngạn, để lại những bọt sóng trắng xóa trên bờ cát.
Cách đó không xa, là đội hình của ngưu tử bắc bộ.
Hơn vạn người xếp thành hai đội hình kỵ binh trông có vẻ hơi tán loạn, dù sao cũng không phải là quân chính quy, về mặt nghiêm ngặt, đội hình của ngưu tử bắc bộ không thể so sánh với đội hình của Trung Ương quân.
Trong tiếng chân dồn dập, một đội trưởng đội bảo an bước nhanh tới trước mặt Cù Thức Tỷ, bẩm:
- Tổng đốc đại nhân, các đội bảo an đã tập kết vào vị trí.
Cù Thức Tỷ gật gật đầu, ánh mắt chuyển qua phía Vương Phác, cung kính hỏi:
- Vương gia, có thể bắt đầu chưa?
- Ừ, bắt đầu đi.
Vương Phác vuốt cằm, nhưng trong giọng nói lộ ra sát ý mạnh mẽ.
Cù Thức Tỷ “dạ” một tiếng, xoay người hướng về đội trưởng bảo an, hô lên:
- Bắt đầu!
- Dạ!
Đội trưởng đội bảo an hô to, xoay người bước nhanh rời đi.
Chỉ chốc lát sau, hai trăm tên ngưu tử áp giải một trăm tên tù binh Kiến Nô tới bờ sông Đại Lăng, trong tiếng quát tháo liên tục, một trăm tên tù binh Kiến Nô bị đè quỳ xuống trên bãi cát bên bờ sông. Khôi giáp trên người những tên tù binh Kiến Nô này đã bị gỡ xuống, cả đám đều để lộ cái đầu với cái đuôi sam.
Trong tiếng quát lanh lảnh của các đội trưởng đội bảo an, một trăm tên ngưu tử tay cầm súng gắn lưỡi lê loại tốt nhất, đi ra khỏi đội ngũ, tiến tới trước mặt một trăm tên tù binh Kiến Nô, mặt vừa lộ vẻ phấn khởi vừa có vẻ căng thăng, tay rất nhiều người đang run lên.
Một đội trưởng đội bảo an vóc người cường tráng bước tới trước trận, hô lớn:
- Nâng súng... nâng!
Một trăm lính bảo an răm rắp làm theo huấn luyện thường ngày, sẵn sàng trong tư thế chuẩn bị đâm lê, lưỡi lê sáng loáng nhắm vào đám tù binh Kiến Nô đang quỳ gối trước mặt, chỉ chờ đội trưởng bảo an ra lệnh, họ sẽ không chút do dự đâm lưỡi lê sắc bén vào lồng ngực tù binh Kiến Nô.
Mặc dù không nghe hiểu tiếng Hán, nhưng những tù binh bị bắt quỳ gối trên trên bãi sông đã biết được số phận của mình, họ bắt đầu vùng vẫy kịch liệt. Sống chết trước mắt, biểu hiện của những người dân man dã của dân tộc Tun-gút cũng không anh dũng hơn so với các chủng tộc khác, bọn họ cũng sợ chết, cũng cảm thấy sợ hãi, cũng run rẩy cả người.
Đội trưởng bảo an lạnh lùng giơ cao thanh yêu đao, rồi đột ngột hạ xuống, đồng thời quát to:
- Đâm!
- Sựt sựt sựt...
Một trăm tên lính bảo an với súng gắn lưỡi lê trong tay hầu như đồng thời đâm về phía trước cùng một lúc, trong tiếng lưỡi lê sắc bén xé rách da thịt rợn người, chín mươi mấy lưỡi lê sắc bén đã đâm ngập vào ngực tù binh Kiến Nô. Trong thoáng chốc, trên bãi sông vang lên tiếng kêu thảm thiết của tù binh Kiến Nô, xen lẫn với tiếng rống giận dữ và điên cuồng của lính bảo an.
Chỉ có hai tên lính bảo an dừng lại ngay trước khi lưỡi lê đâm trúng ngực tù binh Kiến Nô, tay hai người run rẩy, không thể cách nào đâm xuống.
Đội trưởng đội bảo an giận tím mặt, đang định bước tới dạy dỗ hai tên lính bảo an, thì một bàn tay to lớn đã đặt lên vai y, đội trưởng đội bảo an quay đầu lại, khi nhìn thấy mặt người kia, vẻ giận dữ trên mặt lập tức tiêu tan như băng tuyết gặp ánh nắng mặt trời, nhanh chóng hóa thành nụ cười khiêm cung, gật đầu lia lịa.
Vương Phác cười nhạt, lướt qua đội trưởng bảo an, đi tới trước mặt hai tên lính.
Hai tên lính bảo an đã nhận ra Vương Phác, nhất thời xấu hổ cúi đầu xuống.
Vương Phác lạnh nhạt hỏi:
- Các ngươi từng giết người chưa?
Hai tên lính bảo an đồng thời lắc đầu.
Vương Phác lại hỏi:
- Các ngươi thích giết người không?
Hai tên lính lại lắc đầu.
Vương Phác gật đầu, nói:
- Trước kia, ta cũng giống như các ngươi, cũng chưa từng giết người, càng không thích giết người! Nhưng có một ngày, một đám cường đạo đột nhiên xông vào nhà ta, giết cha mẹ của ta, giết huynh đệ của ta, lại còn cưỡng h**p chị em gái của ta trước mặt ta, các ngươi nói xem, ta nên làm cái gì bây giờ?
Hai tên lính bảo an không chút nghĩ ngợi đáp:
- Giết sạch bọn chúng!
- Vậy các ngươi còn do dự cái gì?
Đột nhiên Vương Phác chỉ tay vào mặt hai tên tù binh Kiến Nô với bộ mặt đáng thương kia, khàn cả giọng hét toáng lên:
- Quỳ ở trước mặt các ngươi, là đám cường đạo khốn kiếp kia, trên tay mỗi tên Kiến Nô này đều dính đầy máu tươi của của người Hán chúng ta, không biết có bao nhiêu hương thân phụ lão chúng ta chết bởi con dao mổ trong tay bọn chúng, không biết có bao nhiêu cô gái từng bị bọn chúng làm nhục, các ngươi còn do dự cái gì? Giết chúng!
- Giết chúng!
- Giết chúng!
- Giết chúng!
Đám lính bảo an và Trung Ương quân đứng chung quanh xem, hô vang.
Cơ mặt hai tên bảo an bắt đầu co rúm lại, tuy nhiên tay cầm súng cũng không còn run nữa, trên mu bàn tay gân xanh nổi lên như những con giun. Vương Phác quay đầu lại nhìn về phía đội trưởng đội bảo an đứng cách đó không xa, vung tay ra hiệu. Đội trưởng đội bảo an lại giơ yêu đao trong tay lên, khàn cả giọng hét to:
- Chuẩn bị...Đâm!
Lần này hai tên lính bảo an không do dự nữa, lưỡi lê sắc bén lạnh lùng đâm xuyên lồng ngực hai tên tù binh Kiến Nô, kèm theo động tác đâm lê, hai người còn gào lên như sói hoang, điên cuồng phát tiết sự thù hận và thú tính trong lòng mình. Đúng vậy, đó là thú tính! Giờ phút này, những tên lính bảo an đâm lê tuyệt đối không phải là người văn minh này nọ, họ chính là dã thú!
Khi ngươi đối mặt với người văn minh, dĩ nhiên cần có sự văn minh, nhưng khi đối mặt với với người man rợ, còn lải nhải cái gì văn minh với lại lễ giáo? Khi người man rợ kề dao vào cổ ngươi, ngươi còn nói cái gì vương hóa (thiên tử giáo hóa), cái gì giáo dưỡng, không phải là muốn chết sao?
Không, sai rồi!
Đối với người man rợ, không cần nói tới vương hóa, nói tới nhân nghĩa, mà chỉ có thể lấy chém giết đối lại chém giết!
Người man rợ làm thế nào đối với chúng ta, chúng ta sẽ làm y như vậy đối với chúng; Kiến Nô giết người già, trẻ em và phụ nữ của chúng ta, thì chúng ta giết người già, trẻ em và phụ nữ của chúng, Kiến Nô giết bao nhiêu người Hán chúng ta, chúng ta sẽ g**t ch*t bấy nhiêu Kiến Nô! Không có nhiều Kiến Nô đáng giết ư? Thì tiêu diệt sạch sẽ cả dân tộc của chúng! (!)
Không nên nhân từ, sự nhân từ trong phút chốc sẽ mang đến khổ nạn vô cùng cho con cháu chúng ta!
Không nên do dự, sự do dự trong phút giây sẽ mang đến cho đời sau một bi kịch không thể cứu vãn!
Mang lấy danh nhơ? Danh nhơ chỉ là cái mốc xì!
Tần Thủy Hoàng thôn tính sáu nước, đời sau chỉ còn nhớ võ công hiển hách của ông ta!
Hán Vũ đế truy đuổi đến nơi xa xôi chém giết dân Hung Nô, đời sau chỉ nhớ kẻ xâm phạm người Hán chúng ta, dù xa xôi cỡ nào cũng phải tiêu diệt chúng!
Võ Điệu Thiên Vương (1) đưa ra Lệnh giết Hồ, tàn sát hết Ngũ Hồ (2), đời sau chỉ nhớ một anh hùng dân tộc ngăn cơn sóng dữ.
Ngàn năm sau, con cháu đời sau chỉ nhớ rõ võ công hiển hách của tổ tiên, có người nào nhớ thật ra trên tay họ dính đầy máu tươi của dị tộc?
Dị tộc là gì?
Không cùng tộc với ta, tất nhiên tâm của họ cũng khác!
Cho tới bây giờ, mâu thuẫn giữa các chủng tộc vẫn chưa thể dung hòa, cho tới bây giờ, xung đột giữa các chủng tộc, chỉ có một biện pháp giải quyết, đó là dùng gươm đao để dung hợp! Kết quả của việc dùng gươm đao dung hợp chỉ có một: không phải ngươi bị ta dung hợp, thì là ta bị ngươi dung hợp, không dùng biện pháp này thì vô phương.
Nếu là xung đột ngươi chết, ta sống, vậy còn nói đến văn minh, nhân từ cái gì chứ? Trên đời này, chỉ có kẻ ngốc mới giương mắt nhìn người khác chém rụng đầu mình, trơ mắt nhìn vợ của mình thành vợ của kẻ khác, trơ mắt nhìn con mình theo họ của người khác, thành con cái của người khác!
- Nâng súng...Đâm!
- Giết!
- Nâng súng...Đâm!
- Giết!
- Nâng súng...Đâm!
- Giết!
Yêu đao trong tay đội trưởng đội bảo an giơ lên, lại hạ xuống, đám lính bảo an đâm lê hết đổi nhóm này đến nhóm khác, tù binh Kiến Nô cũng thay bằng nhóm này đến nhóm khác. Sau khi hơn hai ngàn tù binh Kiến Nô bị đâm lê, dòng Đại Lăng bị máu tươi của Kiến Nô nhuộm thành một màu đỏ thẫm, ánh tà dương từ phía tây chiếu vào mặt sông đỏ thẫm, đâu đâu cũng một màu đỏ nhức mắt...
(1) Võ Điệu Thiên Vương: là thụy hiệu của Nhiễm Mẫn (năm sinh không rõ, mất khoảng năm 352) còn gọi là Thạch Mẫn vì là con nuôi của Thạch Hổ. Thạch Hổ là con thứ hai của Thạch Lặc, người thành lập nhà Hậu Triệu (319-352), cũng là vị vua thứ ba của nhà Hậu Triệu. Sau khi Thạch Hổ chết, Nhiễm Mẫn và đại tướng Lý Nông thừa cơ khống chế chính quyền, giết sạch con cháu của Thạch Hổ, lên làm hoàng đế, xưng quốc hiệu là Ngụy, còn gọi Nhiễm Ngụy để phân biệt với nhà Ngụy thời Chiến Quốc thành lập năm 403 trước công nguyên. Vị hoàng đế này nổi tiếng với lệnh tàn sát các dân tộc thiểu số mà người Hán gọi là người Hồ, bao gồm cả người Hung Nô. Chỉ riêng ở kinh đô Nghiệp Thành đã có 20 vạn người Hồ bị giết.
(2) Ngũ Hồ: năm dân tộc không phải người Hán, gồm Hung Nô, Tiên Ti, Yết (tức người Hạt), Đê và Khương.
Bình luận chương 424
Chia sẻ cảm nhận về chương 424 “Luyện đâm lê (1)”