Bảo bối hay cục cợ
Qua thời kỳ thích ứng ngắn, Thẩm Mặc mau chóng làm quen được với cương vị mới, y đích thân viết tám chữ lớn tải cửa phủ " Cầu thông dân tình, nguyện văn kỷ quá." Đồng thời ước thúc nghiêm khắc với cấp dưới, lại loại bỏ những nhân viên thừa, nghiêm khắc khảo hạch từng tháng, cẩm chỉ nhũng nhiều nhân dân, tức thì tác phong quan lại nghiêm túc, hiệu suất đề cao, nhất là mấy vụ án liền xử rất hay, thành câu chuyện đẹp, mọi người phải chống mắt lên nhìn vị đại nhân mới.
*** Cầu am hiểu dân tình, muốn được nghe lỗi của bản thân.
Trong thời gian ngắn chưa thực sự triển khai bản lĩnh, thanh danh "phá án như thần, yêu dân như con" của Thẩm Mặc đã được lưu truyền trong thành Tô Châu.
Thực tế Thẩm Mặc nhậm chức một tháng, ngoại trừ thẩm án ra, thì chỉ chỉnh đốn tác phong nội bộ, khai đao với những kẻ lười nhác ngông ngạo trong nha môn, khiến quan lại chỉ mong cuối tháng khảo hạch hợp cách, hiệu suất công tác được tăng cao rất nhiều, y chuẩn bị tới lúc thích hợp mở rộng ra toàn tỉnh.
Đương nhiên mở rộng có hiệu quả không thì Thẩm Mặc còn chưa dám xác định, sở dĩ y thành công được là vì kiếp trước y cũng lăn lộn trong nghề này, kiếp này một tay bày mưu cho cha từ nhân viên lâm thời thành quan lại chính thức, cuối cùng ngồi lên vị trí số ba của huyện, cho nên những thủ đoạn tham lam, bàng môn tả đạo trong phủ, y hết sức rõ ràng, không ai giở trò được với y.
Chính bởi vì y hiểu đạo lý không quan nào không tham, cho nên không động thủ với về mặt tiền lương, để lại đường lùi cho mọi người. Đám phó quan hiểu ngầm trong lòng, biết đại nhân không định tuyệt tình, vì chút màu mỡ đó, chỉ đành cắn răng kiên trì. Thẩm nghĩ :" Cố chịu đựng cho qua sự hăng hái ban đầu của đại nhân sẽ được giải thoát hoàn mỹ."
Có điều tổng thể mà nói, qua một tháng cọ sát, yêu cầu nghiêm khắc cùng uy h**p dụ dỗ, Thẩm lão gia đã điều khiển nha phủ như bàn tay điều khiển ngón tay, lệnh ra là được thực thi. Thẩm Mặc thậm chí còn có thời gian tới phủ học giảng bài, tổ chức văn hội. Đây không phải là làm việc ngoài chính vụ, mà là hai hoạt động cực kỳ quan trọng, cái thứ nhất làm y đuợc sĩ tử Tô Châu yêu quý và tôn kính, còn việc thứ hai trở thành bậc học giả đại nho có danh vọng luôn là theo đuổi của Thẩm Mặc, muốn làm được điều này thì phải không ngừng giảng dạy, tích lũy năng lực và danh vọng, cho tới một ngày thanh danh của y khiến cho cả sĩ tử Vân Nam, Hải Nam cũng chạy tới cầu học thì y cách mục tiêu không còn xa nữa.
Con đường này chắc chắn là vất vả lại kéo dài, nhưng may là cái danh Thẩm lục thủ quá lớn, hiện giờ mặc dù chỉ mới bắt đầu, nhưng đã có sĩ tử Chiết Giang, đặc biệt là Thiệu Hưng hâm mộ danh tiếng tới cầu học rồi, cũng có cả một số sĩ tử châu phủ ở gần, nghe nói còn có người từ Ứng Thiên phủ chạy tới.
Thẩm Mặc mang nguyên tắc ai muốn học là dạy, đối với học tử bên ngoài cũng miến phí tiền học và ăn ở. Điều này không làm cho người trong thành Tô Châu bất mãn, vì có thể thu hút được học tử bên ngoài tới du học xưa nay luôn là vinh dự tối cao của việc dạy học. Ví như Tắc Hạ học cung, thư viện Dĩnh Xuyên thời cổ địa, cùng với tứ đại thư viện thời Tống, và thư viện Dương Minh công giảng học, đều mở rộng tấm lòng, thu nạp sĩ tử bốn biển, hoàn toàn không phân chia địa phương.
Đổi sang góc độ dung tục mà nói, trong mắt mọi người sĩ tử là quan dự bị, tương lai sau khi làm quan, nhất định nhớ ân tình của Tô Châu, chiếu cố hơn tới nơi này, càng có nhiều người làm quan, Tô Châu càng tốt.
Còn nữa Quy Hữu Quang và Vương Dụng Cấp đã bị y kéo vào hội Quỳnh Lâm , có điều hiện giờ còn chưa chính thức nhập môn, còn phải đợi ít nhất có năng người tụ họp, bỏ phiếu biểu quyết mới đưa ra quyết định cuối cùng. Đáng thưương cho lão Quy và tiểu Vương, cho rằng mình được gia nhập vào văn hội tinh anh, còn dùng thanh danh trong văn đàn của mình, vui vẻ giúp Thẩm Mặc phát triển đường dây ngầm ... À không phải gọi là tổ chức.
Còn về Thẩm Mặc thường xuyên tổ chức văn hội, người tham gia đều là nhân sĩ có sức ảnh hưởng trong thành, làm y tìm hiểu được suy nghĩ của dòng chính trong xã hội, đồng thời để bọn họ cảm thụ được súc hút của mình, giảm bớt ngăn cách đôi bên.
Hơn nữa thông qua việc chủ trì các văn hội, còn có thể âm thầm khiến cho thân sĩ Tô Châu quen với việc tiếp nhận mệnh lệnh của y, tiếp thụ sự thực y thành người đứng đầu bọn họ, làm như thế không phải nghi ngờ gì lợi ích cực lớn của nó.
Thẩm Mặc thậm chí còn định mau chóng đón vợ mình tới, sau đó tổ chức " tụ họp thái thái phu nhân", để Nhược Hạm giúp y cùng thu nạp lòng người.
Có điều cũng có chuyện phiền lòng, đám đại hộ phú hộ huyện Trường Châu cứ hai ba ngày lại chạy tới cáo trạng, nói huyện lệnh Hải Thụy của bọn họ xử án bất công, thiên vị người nghèo, hãm hại người giàu, yêu cầu phủ tôn đại lão gia làm chủ, giúp bọn họ lập lại trật tự. Cũng có nha lại huyện Trường Châu cũng len lén tới cáo trạng, nói là không thể làm việc tiếp dưới tay Hải Thụy nữa, thà giáng chức cũng muốn đổi nơi khác. Quá đáng nhất là có một số lão bản của chốn ăn chơi gió trăng cũng chạy tới khóc lóc kêu than, nói Hải đại nhân ép bọn họ vào chỗ chết.
Thẩm Mặc không khỏi cười méo miệng, so với bản thân y đi bước nào chắc bước nấy, Hải Thụy dứt khoát thuộc loại sấm rền gió cuốn, làm việc mạnh mẽ tốc độ.
Hải Thụy trông coi công việc chưa một tháng, đã giải quyết hơn ba trăm vụ án tồn đọng, cắt bỏ chức vị hao tốn tiền lương, cấm chỉ ca kỹ, đóng cửa đổ trường, không cho thầy cãi hành nghề, chặn những hoạt động xa xỉ. Mỗi mùng một ngày dằm bắt hương thân quỳ nghe giảng đạo.
Tức thì khiến cho dân phong biến đổi, kiếm được thanh thanh "Thanh Thiên" cho bản thân hắn, danh vọng trong lòng người dân cùng khổ cực cao.
Nhưng có câu hăng quá hóa dở, ví như Tô Châu chính là nơi giàu có, văn hóa xa xỉ tồn tại tại đã nghìn năm, Hải đại nhân ông ta lại nhìn ngứa mắt, không cho dân gian tạo đồ vật xa xỉ, cấm tơ lụa đẹp đẽ. Đến món điểm tâm tinh xảo vốn là đặc sản, cùng yến tiệc kinh đình cũng bị cấm đoán nốt, điều này làm gia đình trung lưu trở nên cực kỳ không quen.
Mà những thanh lâu, thuyền hoa, đổ trưởng, tửu đ**m sang trọng thường ngày làm ăn sôi động cũng bị Hải đại nhân cho nghỉ khỏe, ông ta đúng là biết hành người. Mỗi ngày buổi tối đùng giờ dẫn người xuất hiện, nhìn thấy ai đến giờ Tuất , còn có ai ở chốn ăn chơi không chịu về nhà là bắt lấy, phạt tiền đánh đít. Thêm vào đem thị chúng ba ngày, làm ngươi mất mặt.
Thật đáng thương, đổi sang giờ đồng hồ, tức là bảy giờ tối phải về nhà, thế thì còn sinh hoạt đêm gì nữa?
Nghề giải trí trong huyện sụp đổ, chính hợp với bản ý của Hải đại nhân, ông ta cứ khăng khăng làm theo ý mình, muốn nơi mình quản lý trở thành thế giới thuần phác mà thái tổ hoàng đế hướng tới.
Nói thực tình, Thẩm Mặc cực kỳ thất vọng, y vốn tưởng rằng vị Hải Thanh Thiên nổi danh trong sử sách trung học có thể quản lý địa phương đâu ra đấy, để cho y bớt phải nhọc lòng, tập trung tinh lực làm đại sự. Hiện giờ xem ra ông ta không làm chuyện loạn lên đã là may lắm rồi.
Thậm chí ngay cả Quy Hữu Quang xưa nay không đánh giá người khác cũng không nhịn được nói:
- Đại nhân, thứ cho thuộc hạ nói thẳng, năng lực và chức vụ của Hải đại nhân tựa hồ không hợp với nhau.
Nhìn lại những việc làm sau khi ông ta tới nhậm chức, việc đầu tiên là công bố bảng "ngày đêm hoan nghênh mọi người tới cáo trạng." Đồng thời miễn phí.
Xưa nay nha môn mở hướng về phía nam, có lý không tiền chớ vào. Hiện giờ Hải đại nhân không chỉ bản thân không thu tiền, còn nghiên cấm người dưới không thu tiền. Cơ bản thực hiện cáo trạng miễn phí, vì thế bắt đầu từ ngày hôm đó, huyện nha bị chen lấn như chợ rau chợ cá, đấm đông ngày đêm xếp hàng, ngày nhiều nhất thu được hơn tám trăm tờ cáo trạng.
Không thể không thừa nhận, thực lực Hải đại nhân thâm sâu khôn lường, ông ta dùng thời gian một tháng xử lý hơn ba trăm vụ án tồn đọng, còn xử được hơn tám trăm vụ án mới, không hề có hành vi thiên vị riêng tư, dung túng bao che, đáng lý mọi người đều vui vẻ.
Sự thực có một bộ phận cực kỳ không vui, cơ bản là phú hộ đại hộ từ trung lưu trở lên, cứ kiện cáo cơ bản là thua.
- Phải chăng từ điều này có thể nhìn ra một điều kẻ giàu là bất nhân không?
Trong Thiêm áp phòng, Thẩm Mặc cười khổ nói.
- Đương nhiên là không phải, giàu có sao có thể là tội ác được chứ?
Quy Hữu Quang tất nhiên không đồng ý, nói:
- Có câu là thương nhân thực chất biết lễ tiết, áo cớm no đủ hiểu vinh nhục. Mặc dù là có tồn tại kẻ giàu có bất nhân, nhưng đại bộ phận đại hộ thế phiệt đều hiểu tình hiểu lý, hiền hòa nhân nghĩa.
Thẩm Mặc thầm nghĩ :" Đúng là loại người nào nói cho loại người đó." Quy gia mặc dù không phải là đại hộ, nhưng có thể tính từ tầm trung trở lên, đương nhiên phản cảm với cách nói "người giàu đều xấu."
Hơn nữa Thẩm Mặc cũng biết, hiện giờ đại đa số phủ hộ đại đa số lấy thi thư truyền đời, qua nhiều năm những tội lỗi thời buổi tích lũy tiền tài ban đầu đã phai đi rất nhiều, thậm chí rất nhiều người thích làm việc thiện, sửa cầu làm đường, xây dựng, đúng là không thể nói là "kẻ giàu bất nhân".
- Vậy thì làm sao lại bị tố cáo?
Thẩm Mặc hỏi.
- Phủ tôn đại nhân của tôi ơi.
Quy Hữu Quang vui mừng nói:
- Cuối cùng cũng có điều mà ngài không hiểu.
Ông ta nói như khoe:
- Người nghèo đúng là khá thuần phác, nhưng đó chỉ là một bộ phận thôi. Còn có một bộ phận khác gọi là điêu dân tồn tại. Điêu dân chính là đám lưu manh vô lại, đa phần là những kẻ chơi bài lê lổng phá hết gia sản, dựa vào thủ đoạn bất lương kiếm sống, loại điêu dân này không phải ít, bọn chúng lợi dụng Hải Thụy thù hận người giàu, cho nên ra sức hãm hại phụ hộ trục lợi.
Thẩm Mặc thấy ông ta có ý kiến rất lớn với Hải Thụy, liền bình tĩnh nói:
- Chấn xuyên công thiên vị rồi. Có công " kiêm thính tắc minh, thiên tín tắc ám", Hải Thụy chỉ biết nghe người nghèo. Còn tiên sinh cũng chỉ biết nghe người bên cạnh, cho nên cả hai đều không công bằng.
*** nghe lời cả hai bên thì sáng tỏ, nghe lời phiến diện thì mờ mịt.
Quy Hữu Quang chắp tay nói:
- Thuộc hạ thụ giáo rồi.
- Đừng có không phục.
Thẩm Mặc nghiêm giọng nói:
- Tổng thể mà nói, Hải tri huyện làm không tệ, dù sao người dân không tiền không thế, so với đại hộ có tiền có thể luôn ở thế kém, kiện tụng luôn thua thiệt.
Nói rồi vỗ lên hồ sơ dầy trên bàn:
- Ta dùng cả một buổi sáng xem ba trăm vụ kiện tồn đọng ở huyện Trường Châu, phát hiện ra đa phần vụ án trong đó đã rõ ràng, nhưng bên có lý không có tiền, bên có tiền không có lý, cho nên mới bị áp xuống, muốn làm cho người dân theo kiện mệt mỏi, cuối cùng phải từ bỏ.
Tới lúc này sắc mặt Thẩm Mặc đã rất khó coi rồi, ngữ khí của y nặng hơn:
- Trăm ngàn năm qua đều là người giàu thắng kiện, vì sao không ai nói là bất công? Hiện giờ vừa mới đảo ngược lại, đã vội vàng đi kêu oan rồi?
Quy Hữu Quang xấu hổ nói:
- Thuộc hạ đúng là "thiên tín tắc ám" rồi.
Thẩm Mặc đương nhiên sẽ không để cho cánh tay trái phải của mình bị ủy khuất, y thở dài:
- Kỳ thực Thẩm Chuyết Ngôn ta và tiên sinh lập trường như nhau, nếu như phát sinh mâu thuẫn không thể hóa giải, ta vẫn đứng về phía tiên sinh.
Tới đó y đề cao giọng :
- Nhưng vì sao phải đợi tới khi mâu thuẫn không thể điều hòa?
- Ý của đại nhân là?
Mắt Quy Hữu Quang sáng lên.
- Có thể giúp thì giúp, ủy khuất vài phú hộ là khó tránh khỏi. Có điều Hải Thụy cũng cẩn phải nhắc nhở một chút, nếu còn tiếp tục như thế này, ta chỉ đành hạ hắn thôi.
Nghĩ tới đây liền sai Thiết Trụ chuẩn bị giấy mực, cầm bút lên, viết bên trên :"Kỳ vô chính. Chính phục vi kỳ, thiên phục vi yêu. Nhân chi mê, kỳ nhật cố cửu. Thị dĩ thánh nhân, phương nhi bất cát, liêm nhi bất quế, trực nhi bất tứ, quang nhi bất diệu."
***Họa là chỗ dựa của phúc; phúc là chỗ dựa của họa. Nào ai biết đâu là điểm cực hạn? Không có sự công chính sao? Công chính rồi lại thành gian tà; thiện rồi trở thành ác. Con người u mê đã quá lâu rồi!
Quy Hữu Quang học nhiều tất nhiên biết đây là lời trong Đạo Đức Kinh, ý tứ của nó là "trên đời này không có gì tuyệt đối chính xác, dưới điều kiện nhất định, việc tốt sẽ khiến hỏng việc, việc thiện càng gây thêm loạn. Cho nên thánh nhân tuy vuông vức mà không hại ai, tuy góc cạnh mà không tổn thương ai, tuy ngay thẳng nhưng không khắc nghiệt với ai, tuy sáng rỡ nhưng không chói lòa mắt ai.
Xem xong Quy Hữu Quang gật đầu:
- Đây mới là đạo chính nhân quân tử.
Thẩm Mặc đặt bút xuống, sai bảo Thiết Trụ:
- Gấp lại, gửi cho Hải đại nhân.
Nhưng tỏ ra có chút thiếu tự tin:
- Chắc là có tác dụng nhỉ?
- Đại nhân vì sao không nói chuyện trực tiếp với ông ta?
Thấy Thẩm Mặc vòng vo như thế, Quy Hữu Quang không hiểu hỏi:
- Với tài ăn nói của đại nhân, chắc có thể thuyết phục được bất kỳ ai.
- Ít nhất Hải bút giá này ta không thuyết phục được.
Thẩm Mặc lắc đầu:
- Hải Thụy là người công chính vô tư, liêm khiết cực đoan, thành thực cực đoan, chính thống cực đoan, về mặt đạo đức không có chút tỳ vết nào.
Y cười tự trào:
- Vừa khéo Đại Minh triều chúng ta lấy đạo đức quyết định tiếng nói lớn nhỏ, ta chẳng muốn chuốc nhục vào thân.
Quy Hữu Quang lại đề nghị:
- Nếu như đại nhân đã minh bạch vì sao không thay ông ta đi?
Lần này khác lần trước, đơn thuần là suy nghĩ cho Thẩm Mặc.
Thẩm Mặc kiên quết lắc đầu:
- Trên giang hồ lưu truyền một câu, tiên sinh đã nghe chưa?
- Câu gì?
- Võ lâm chí tôn, bảo đao Đồ Long, hiệu lệnh thiên hạ, có ai không theo. Ỷ Thiên không xuất ai dám tranh phong?
Thẩm Mặc mặt đẩy tưởng nhớ.
Quy Hữu Quang nghiền ngẫm rất lâu, nhưng không có chút ấn tượng nào, lắc đầu nói:
- Thuộc hạ không hiểu chuyện của võ lâm lắm.
- Ha ha ha, không cần phải tự ti.
Thẩm Mặc cười ha hả:
- Tức là muốn đấu lại một vật cần có một vật sức mạnh tương tự.
- Thì ra là thế.
Quy Hữu Quang gật gù:
- Nói ra, Ỷ Thiên Kiếm hẳn là bội kiếm của Ngụy Vũ đế thời Tam Quốc, ở trong câu "bạt trường kiếm hề ỷ trường thiên", sắc bén vô cùng có thể cắt vàng xẻ đá. Tiên thơ Lý Bạch cũng ngưỡng mộ vô cùng, trong Lâm Giang Vương Tiết Sĩ Ca có câu "an đắc ỷ thiên kiếm, khóa hải trảm trưởng kinh...
Quy Hữu Quang nổi máu tra cứu, bắt đầu dốc thi thư ra.
Thẩm Mặc vã mồ hôi:
- Dừng dừng, nó chỉ là thanh thần kiếm thôi.
Nói rồi nhấn mạnh thêm:
- Kiếm là hung khí, dùng đúng thì trừ bạo an dân, mở mang bờ cõi, lập nên công tích vạn đời; dùng không đúng thì hại người hại mình, mặc dù kẻ thù hận, người thân cũng đau, chỉ lưu lại nỗi hận thiên cổ.
- Ý đại nhân là Hải Thụy không được dùng đúng chỗ?
Quy Hữu Quang hỏi.
- Ừm, nói là năng lực và chức trách không hợp, không bằng nói sở trường và việc làm không tương ứng.
Thẩm Mặc gật đầu:
- Người ta đều nói quan chính ấn là "quan phụ mẫu", tức là phải làm tốt cha nghiêm, cũng phải làm tốt mẹ hiền, đối đãi với con cái như một mới được. Nhưng Hải Thụy là người chỉ biết cứng, lại thù địch với người giàu, hiển nhiên không làm tốt hai điều ta vừa nói.
- Đúng thế, người như Thụy Hải hiếm có trên đời , trăm năm khó gặp.
Quy Hữu Quang tán đồng.
- Thế nên dùng tốt thì đánh đâu thắng đó, dùng không tốt chỉ chuốc lấy phiền não.
Quy Hữu Quang cau mày hỏi:
- Vậy rốt cuộc ông ta làm gì mới thích hợp.
- Ta cũng đang nghĩ an bài ông ta ra sao đây.
Thẩm Mặc lắc đầu cười khổ, kỳ thực y không nói thật, trong kế hoạch tương lai của y, Hải Thụy đóng một vị trí vô cùng quan trọng! Đó mới là nguyên nhân cơ bản khiến cho bao nhiều người tới khóc lóc kể khổ, y cũng không định hạ bệ Hải Thụy.
Có điều kế hoạch đó có hơi xa, có lẽ mấy năm nữa cũng chưa dùng tới thanh "Ỷ Thiên Kiếm" Hải Thụy này, cho nên trước tiên phải tìm được nơi để hắn ta phát huy sở trường, lại không khiến người giàu phẫn nộ.
Nhưng ở trong phủ Tô Châu có địa phương như vậy không? Có chức vị như vậy không?
Mặc dù chuyện khó nói Hải Thụy gây ra khó nói có phải là phiền phức hay không xen ngang, nhưng tổng thể mà nói cuộc sống của Thẩm Mặc rất yên bình. Có một tin tức tốt là một ngày y gửi ba bức thư thục giục, cuối cùng khiến Thích Kế Quang trú quân ở một dải Ninh Ba nhổ trại tới Tô Châu rồi.
Đại quân lên đường thế nào cũng phải nửa tháng mới tới, Thẩm Mặc cho rằng mình nên bắt đầu công tác chuẩn bị rồi.
Y gọi Vương Dụng Cấp tới, bảo hắn lấy danh nghĩa huyện lệnh huyện Ngô, mời phú hào đại hộ trong huyện, hôm sau đi dạo sông Ngô Tùng; lại sai Tam Xích dùng danh nghĩa của mình, mời đại hộ của huyện Trường Châu hôm sau cùng đi dạo sông Ngô Tùng.
*** Cầu am hiểu dân tình, muốn được nghe lỗi của bản thân.
Trong thời gian ngắn chưa thực sự triển khai bản lĩnh, thanh danh "phá án như thần, yêu dân như con" của Thẩm Mặc đã được lưu truyền trong thành Tô Châu.
Thực tế Thẩm Mặc nhậm chức một tháng, ngoại trừ thẩm án ra, thì chỉ chỉnh đốn tác phong nội bộ, khai đao với những kẻ lười nhác ngông ngạo trong nha môn, khiến quan lại chỉ mong cuối tháng khảo hạch hợp cách, hiệu suất công tác được tăng cao rất nhiều, y chuẩn bị tới lúc thích hợp mở rộng ra toàn tỉnh.
Đương nhiên mở rộng có hiệu quả không thì Thẩm Mặc còn chưa dám xác định, sở dĩ y thành công được là vì kiếp trước y cũng lăn lộn trong nghề này, kiếp này một tay bày mưu cho cha từ nhân viên lâm thời thành quan lại chính thức, cuối cùng ngồi lên vị trí số ba của huyện, cho nên những thủ đoạn tham lam, bàng môn tả đạo trong phủ, y hết sức rõ ràng, không ai giở trò được với y.
Chính bởi vì y hiểu đạo lý không quan nào không tham, cho nên không động thủ với về mặt tiền lương, để lại đường lùi cho mọi người. Đám phó quan hiểu ngầm trong lòng, biết đại nhân không định tuyệt tình, vì chút màu mỡ đó, chỉ đành cắn răng kiên trì. Thẩm nghĩ :" Cố chịu đựng cho qua sự hăng hái ban đầu của đại nhân sẽ được giải thoát hoàn mỹ."
Có điều tổng thể mà nói, qua một tháng cọ sát, yêu cầu nghiêm khắc cùng uy h**p dụ dỗ, Thẩm lão gia đã điều khiển nha phủ như bàn tay điều khiển ngón tay, lệnh ra là được thực thi. Thẩm Mặc thậm chí còn có thời gian tới phủ học giảng bài, tổ chức văn hội. Đây không phải là làm việc ngoài chính vụ, mà là hai hoạt động cực kỳ quan trọng, cái thứ nhất làm y đuợc sĩ tử Tô Châu yêu quý và tôn kính, còn việc thứ hai trở thành bậc học giả đại nho có danh vọng luôn là theo đuổi của Thẩm Mặc, muốn làm được điều này thì phải không ngừng giảng dạy, tích lũy năng lực và danh vọng, cho tới một ngày thanh danh của y khiến cho cả sĩ tử Vân Nam, Hải Nam cũng chạy tới cầu học thì y cách mục tiêu không còn xa nữa.
Con đường này chắc chắn là vất vả lại kéo dài, nhưng may là cái danh Thẩm lục thủ quá lớn, hiện giờ mặc dù chỉ mới bắt đầu, nhưng đã có sĩ tử Chiết Giang, đặc biệt là Thiệu Hưng hâm mộ danh tiếng tới cầu học rồi, cũng có cả một số sĩ tử châu phủ ở gần, nghe nói còn có người từ Ứng Thiên phủ chạy tới.
Thẩm Mặc mang nguyên tắc ai muốn học là dạy, đối với học tử bên ngoài cũng miến phí tiền học và ăn ở. Điều này không làm cho người trong thành Tô Châu bất mãn, vì có thể thu hút được học tử bên ngoài tới du học xưa nay luôn là vinh dự tối cao của việc dạy học. Ví như Tắc Hạ học cung, thư viện Dĩnh Xuyên thời cổ địa, cùng với tứ đại thư viện thời Tống, và thư viện Dương Minh công giảng học, đều mở rộng tấm lòng, thu nạp sĩ tử bốn biển, hoàn toàn không phân chia địa phương.
Đổi sang góc độ dung tục mà nói, trong mắt mọi người sĩ tử là quan dự bị, tương lai sau khi làm quan, nhất định nhớ ân tình của Tô Châu, chiếu cố hơn tới nơi này, càng có nhiều người làm quan, Tô Châu càng tốt.
Còn nữa Quy Hữu Quang và Vương Dụng Cấp đã bị y kéo vào hội Quỳnh Lâm , có điều hiện giờ còn chưa chính thức nhập môn, còn phải đợi ít nhất có năng người tụ họp, bỏ phiếu biểu quyết mới đưa ra quyết định cuối cùng. Đáng thưương cho lão Quy và tiểu Vương, cho rằng mình được gia nhập vào văn hội tinh anh, còn dùng thanh danh trong văn đàn của mình, vui vẻ giúp Thẩm Mặc phát triển đường dây ngầm ... À không phải gọi là tổ chức.
Còn về Thẩm Mặc thường xuyên tổ chức văn hội, người tham gia đều là nhân sĩ có sức ảnh hưởng trong thành, làm y tìm hiểu được suy nghĩ của dòng chính trong xã hội, đồng thời để bọn họ cảm thụ được súc hút của mình, giảm bớt ngăn cách đôi bên.
Hơn nữa thông qua việc chủ trì các văn hội, còn có thể âm thầm khiến cho thân sĩ Tô Châu quen với việc tiếp nhận mệnh lệnh của y, tiếp thụ sự thực y thành người đứng đầu bọn họ, làm như thế không phải nghi ngờ gì lợi ích cực lớn của nó.
Thẩm Mặc thậm chí còn định mau chóng đón vợ mình tới, sau đó tổ chức " tụ họp thái thái phu nhân", để Nhược Hạm giúp y cùng thu nạp lòng người.
Có điều cũng có chuyện phiền lòng, đám đại hộ phú hộ huyện Trường Châu cứ hai ba ngày lại chạy tới cáo trạng, nói huyện lệnh Hải Thụy của bọn họ xử án bất công, thiên vị người nghèo, hãm hại người giàu, yêu cầu phủ tôn đại lão gia làm chủ, giúp bọn họ lập lại trật tự. Cũng có nha lại huyện Trường Châu cũng len lén tới cáo trạng, nói là không thể làm việc tiếp dưới tay Hải Thụy nữa, thà giáng chức cũng muốn đổi nơi khác. Quá đáng nhất là có một số lão bản của chốn ăn chơi gió trăng cũng chạy tới khóc lóc kêu than, nói Hải đại nhân ép bọn họ vào chỗ chết.
Thẩm Mặc không khỏi cười méo miệng, so với bản thân y đi bước nào chắc bước nấy, Hải Thụy dứt khoát thuộc loại sấm rền gió cuốn, làm việc mạnh mẽ tốc độ.
Hải Thụy trông coi công việc chưa một tháng, đã giải quyết hơn ba trăm vụ án tồn đọng, cắt bỏ chức vị hao tốn tiền lương, cấm chỉ ca kỹ, đóng cửa đổ trường, không cho thầy cãi hành nghề, chặn những hoạt động xa xỉ. Mỗi mùng một ngày dằm bắt hương thân quỳ nghe giảng đạo.
Tức thì khiến cho dân phong biến đổi, kiếm được thanh thanh "Thanh Thiên" cho bản thân hắn, danh vọng trong lòng người dân cùng khổ cực cao.
Nhưng có câu hăng quá hóa dở, ví như Tô Châu chính là nơi giàu có, văn hóa xa xỉ tồn tại tại đã nghìn năm, Hải đại nhân ông ta lại nhìn ngứa mắt, không cho dân gian tạo đồ vật xa xỉ, cấm tơ lụa đẹp đẽ. Đến món điểm tâm tinh xảo vốn là đặc sản, cùng yến tiệc kinh đình cũng bị cấm đoán nốt, điều này làm gia đình trung lưu trở nên cực kỳ không quen.
Mà những thanh lâu, thuyền hoa, đổ trưởng, tửu đ**m sang trọng thường ngày làm ăn sôi động cũng bị Hải đại nhân cho nghỉ khỏe, ông ta đúng là biết hành người. Mỗi ngày buổi tối đùng giờ dẫn người xuất hiện, nhìn thấy ai đến giờ Tuất , còn có ai ở chốn ăn chơi không chịu về nhà là bắt lấy, phạt tiền đánh đít. Thêm vào đem thị chúng ba ngày, làm ngươi mất mặt.
Thật đáng thương, đổi sang giờ đồng hồ, tức là bảy giờ tối phải về nhà, thế thì còn sinh hoạt đêm gì nữa?
Nghề giải trí trong huyện sụp đổ, chính hợp với bản ý của Hải đại nhân, ông ta cứ khăng khăng làm theo ý mình, muốn nơi mình quản lý trở thành thế giới thuần phác mà thái tổ hoàng đế hướng tới.
Nói thực tình, Thẩm Mặc cực kỳ thất vọng, y vốn tưởng rằng vị Hải Thanh Thiên nổi danh trong sử sách trung học có thể quản lý địa phương đâu ra đấy, để cho y bớt phải nhọc lòng, tập trung tinh lực làm đại sự. Hiện giờ xem ra ông ta không làm chuyện loạn lên đã là may lắm rồi.
Thậm chí ngay cả Quy Hữu Quang xưa nay không đánh giá người khác cũng không nhịn được nói:
- Đại nhân, thứ cho thuộc hạ nói thẳng, năng lực và chức vụ của Hải đại nhân tựa hồ không hợp với nhau.
Nhìn lại những việc làm sau khi ông ta tới nhậm chức, việc đầu tiên là công bố bảng "ngày đêm hoan nghênh mọi người tới cáo trạng." Đồng thời miễn phí.
Xưa nay nha môn mở hướng về phía nam, có lý không tiền chớ vào. Hiện giờ Hải đại nhân không chỉ bản thân không thu tiền, còn nghiên cấm người dưới không thu tiền. Cơ bản thực hiện cáo trạng miễn phí, vì thế bắt đầu từ ngày hôm đó, huyện nha bị chen lấn như chợ rau chợ cá, đấm đông ngày đêm xếp hàng, ngày nhiều nhất thu được hơn tám trăm tờ cáo trạng.
Không thể không thừa nhận, thực lực Hải đại nhân thâm sâu khôn lường, ông ta dùng thời gian một tháng xử lý hơn ba trăm vụ án tồn đọng, còn xử được hơn tám trăm vụ án mới, không hề có hành vi thiên vị riêng tư, dung túng bao che, đáng lý mọi người đều vui vẻ.
Sự thực có một bộ phận cực kỳ không vui, cơ bản là phú hộ đại hộ từ trung lưu trở lên, cứ kiện cáo cơ bản là thua.
- Phải chăng từ điều này có thể nhìn ra một điều kẻ giàu là bất nhân không?
Trong Thiêm áp phòng, Thẩm Mặc cười khổ nói.
- Đương nhiên là không phải, giàu có sao có thể là tội ác được chứ?
Quy Hữu Quang tất nhiên không đồng ý, nói:
- Có câu là thương nhân thực chất biết lễ tiết, áo cớm no đủ hiểu vinh nhục. Mặc dù là có tồn tại kẻ giàu có bất nhân, nhưng đại bộ phận đại hộ thế phiệt đều hiểu tình hiểu lý, hiền hòa nhân nghĩa.
Thẩm Mặc thầm nghĩ :" Đúng là loại người nào nói cho loại người đó." Quy gia mặc dù không phải là đại hộ, nhưng có thể tính từ tầm trung trở lên, đương nhiên phản cảm với cách nói "người giàu đều xấu."
Hơn nữa Thẩm Mặc cũng biết, hiện giờ đại đa số phủ hộ đại đa số lấy thi thư truyền đời, qua nhiều năm những tội lỗi thời buổi tích lũy tiền tài ban đầu đã phai đi rất nhiều, thậm chí rất nhiều người thích làm việc thiện, sửa cầu làm đường, xây dựng, đúng là không thể nói là "kẻ giàu bất nhân".
- Vậy thì làm sao lại bị tố cáo?
Thẩm Mặc hỏi.
- Phủ tôn đại nhân của tôi ơi.
Quy Hữu Quang vui mừng nói:
- Cuối cùng cũng có điều mà ngài không hiểu.
Ông ta nói như khoe:
- Người nghèo đúng là khá thuần phác, nhưng đó chỉ là một bộ phận thôi. Còn có một bộ phận khác gọi là điêu dân tồn tại. Điêu dân chính là đám lưu manh vô lại, đa phần là những kẻ chơi bài lê lổng phá hết gia sản, dựa vào thủ đoạn bất lương kiếm sống, loại điêu dân này không phải ít, bọn chúng lợi dụng Hải Thụy thù hận người giàu, cho nên ra sức hãm hại phụ hộ trục lợi.
Thẩm Mặc thấy ông ta có ý kiến rất lớn với Hải Thụy, liền bình tĩnh nói:
- Chấn xuyên công thiên vị rồi. Có công " kiêm thính tắc minh, thiên tín tắc ám", Hải Thụy chỉ biết nghe người nghèo. Còn tiên sinh cũng chỉ biết nghe người bên cạnh, cho nên cả hai đều không công bằng.
*** nghe lời cả hai bên thì sáng tỏ, nghe lời phiến diện thì mờ mịt.
Quy Hữu Quang chắp tay nói:
- Thuộc hạ thụ giáo rồi.
- Đừng có không phục.
Thẩm Mặc nghiêm giọng nói:
- Tổng thể mà nói, Hải tri huyện làm không tệ, dù sao người dân không tiền không thế, so với đại hộ có tiền có thể luôn ở thế kém, kiện tụng luôn thua thiệt.
Nói rồi vỗ lên hồ sơ dầy trên bàn:
- Ta dùng cả một buổi sáng xem ba trăm vụ kiện tồn đọng ở huyện Trường Châu, phát hiện ra đa phần vụ án trong đó đã rõ ràng, nhưng bên có lý không có tiền, bên có tiền không có lý, cho nên mới bị áp xuống, muốn làm cho người dân theo kiện mệt mỏi, cuối cùng phải từ bỏ.
Tới lúc này sắc mặt Thẩm Mặc đã rất khó coi rồi, ngữ khí của y nặng hơn:
- Trăm ngàn năm qua đều là người giàu thắng kiện, vì sao không ai nói là bất công? Hiện giờ vừa mới đảo ngược lại, đã vội vàng đi kêu oan rồi?
Quy Hữu Quang xấu hổ nói:
- Thuộc hạ đúng là "thiên tín tắc ám" rồi.
Thẩm Mặc đương nhiên sẽ không để cho cánh tay trái phải của mình bị ủy khuất, y thở dài:
- Kỳ thực Thẩm Chuyết Ngôn ta và tiên sinh lập trường như nhau, nếu như phát sinh mâu thuẫn không thể hóa giải, ta vẫn đứng về phía tiên sinh.
Tới đó y đề cao giọng :
- Nhưng vì sao phải đợi tới khi mâu thuẫn không thể điều hòa?
- Ý của đại nhân là?
Mắt Quy Hữu Quang sáng lên.
- Có thể giúp thì giúp, ủy khuất vài phú hộ là khó tránh khỏi. Có điều Hải Thụy cũng cẩn phải nhắc nhở một chút, nếu còn tiếp tục như thế này, ta chỉ đành hạ hắn thôi.
Nghĩ tới đây liền sai Thiết Trụ chuẩn bị giấy mực, cầm bút lên, viết bên trên :"Kỳ vô chính. Chính phục vi kỳ, thiên phục vi yêu. Nhân chi mê, kỳ nhật cố cửu. Thị dĩ thánh nhân, phương nhi bất cát, liêm nhi bất quế, trực nhi bất tứ, quang nhi bất diệu."
***Họa là chỗ dựa của phúc; phúc là chỗ dựa của họa. Nào ai biết đâu là điểm cực hạn? Không có sự công chính sao? Công chính rồi lại thành gian tà; thiện rồi trở thành ác. Con người u mê đã quá lâu rồi!
Quy Hữu Quang học nhiều tất nhiên biết đây là lời trong Đạo Đức Kinh, ý tứ của nó là "trên đời này không có gì tuyệt đối chính xác, dưới điều kiện nhất định, việc tốt sẽ khiến hỏng việc, việc thiện càng gây thêm loạn. Cho nên thánh nhân tuy vuông vức mà không hại ai, tuy góc cạnh mà không tổn thương ai, tuy ngay thẳng nhưng không khắc nghiệt với ai, tuy sáng rỡ nhưng không chói lòa mắt ai.
Xem xong Quy Hữu Quang gật đầu:
- Đây mới là đạo chính nhân quân tử.
Thẩm Mặc đặt bút xuống, sai bảo Thiết Trụ:
- Gấp lại, gửi cho Hải đại nhân.
Nhưng tỏ ra có chút thiếu tự tin:
- Chắc là có tác dụng nhỉ?
- Đại nhân vì sao không nói chuyện trực tiếp với ông ta?
Thấy Thẩm Mặc vòng vo như thế, Quy Hữu Quang không hiểu hỏi:
- Với tài ăn nói của đại nhân, chắc có thể thuyết phục được bất kỳ ai.
- Ít nhất Hải bút giá này ta không thuyết phục được.
Thẩm Mặc lắc đầu:
- Hải Thụy là người công chính vô tư, liêm khiết cực đoan, thành thực cực đoan, chính thống cực đoan, về mặt đạo đức không có chút tỳ vết nào.
Y cười tự trào:
- Vừa khéo Đại Minh triều chúng ta lấy đạo đức quyết định tiếng nói lớn nhỏ, ta chẳng muốn chuốc nhục vào thân.
Quy Hữu Quang lại đề nghị:
- Nếu như đại nhân đã minh bạch vì sao không thay ông ta đi?
Lần này khác lần trước, đơn thuần là suy nghĩ cho Thẩm Mặc.
Thẩm Mặc kiên quết lắc đầu:
- Trên giang hồ lưu truyền một câu, tiên sinh đã nghe chưa?
- Câu gì?
- Võ lâm chí tôn, bảo đao Đồ Long, hiệu lệnh thiên hạ, có ai không theo. Ỷ Thiên không xuất ai dám tranh phong?
Thẩm Mặc mặt đẩy tưởng nhớ.
Quy Hữu Quang nghiền ngẫm rất lâu, nhưng không có chút ấn tượng nào, lắc đầu nói:
- Thuộc hạ không hiểu chuyện của võ lâm lắm.
- Ha ha ha, không cần phải tự ti.
Thẩm Mặc cười ha hả:
- Tức là muốn đấu lại một vật cần có một vật sức mạnh tương tự.
- Thì ra là thế.
Quy Hữu Quang gật gù:
- Nói ra, Ỷ Thiên Kiếm hẳn là bội kiếm của Ngụy Vũ đế thời Tam Quốc, ở trong câu "bạt trường kiếm hề ỷ trường thiên", sắc bén vô cùng có thể cắt vàng xẻ đá. Tiên thơ Lý Bạch cũng ngưỡng mộ vô cùng, trong Lâm Giang Vương Tiết Sĩ Ca có câu "an đắc ỷ thiên kiếm, khóa hải trảm trưởng kinh...
Quy Hữu Quang nổi máu tra cứu, bắt đầu dốc thi thư ra.
Thẩm Mặc vã mồ hôi:
- Dừng dừng, nó chỉ là thanh thần kiếm thôi.
Nói rồi nhấn mạnh thêm:
- Kiếm là hung khí, dùng đúng thì trừ bạo an dân, mở mang bờ cõi, lập nên công tích vạn đời; dùng không đúng thì hại người hại mình, mặc dù kẻ thù hận, người thân cũng đau, chỉ lưu lại nỗi hận thiên cổ.
- Ý đại nhân là Hải Thụy không được dùng đúng chỗ?
Quy Hữu Quang hỏi.
- Ừm, nói là năng lực và chức trách không hợp, không bằng nói sở trường và việc làm không tương ứng.
Thẩm Mặc gật đầu:
- Người ta đều nói quan chính ấn là "quan phụ mẫu", tức là phải làm tốt cha nghiêm, cũng phải làm tốt mẹ hiền, đối đãi với con cái như một mới được. Nhưng Hải Thụy là người chỉ biết cứng, lại thù địch với người giàu, hiển nhiên không làm tốt hai điều ta vừa nói.
- Đúng thế, người như Thụy Hải hiếm có trên đời , trăm năm khó gặp.
Quy Hữu Quang tán đồng.
- Thế nên dùng tốt thì đánh đâu thắng đó, dùng không tốt chỉ chuốc lấy phiền não.
Quy Hữu Quang cau mày hỏi:
- Vậy rốt cuộc ông ta làm gì mới thích hợp.
- Ta cũng đang nghĩ an bài ông ta ra sao đây.
Thẩm Mặc lắc đầu cười khổ, kỳ thực y không nói thật, trong kế hoạch tương lai của y, Hải Thụy đóng một vị trí vô cùng quan trọng! Đó mới là nguyên nhân cơ bản khiến cho bao nhiều người tới khóc lóc kể khổ, y cũng không định hạ bệ Hải Thụy.
Có điều kế hoạch đó có hơi xa, có lẽ mấy năm nữa cũng chưa dùng tới thanh "Ỷ Thiên Kiếm" Hải Thụy này, cho nên trước tiên phải tìm được nơi để hắn ta phát huy sở trường, lại không khiến người giàu phẫn nộ.
Nhưng ở trong phủ Tô Châu có địa phương như vậy không? Có chức vị như vậy không?
Mặc dù chuyện khó nói Hải Thụy gây ra khó nói có phải là phiền phức hay không xen ngang, nhưng tổng thể mà nói cuộc sống của Thẩm Mặc rất yên bình. Có một tin tức tốt là một ngày y gửi ba bức thư thục giục, cuối cùng khiến Thích Kế Quang trú quân ở một dải Ninh Ba nhổ trại tới Tô Châu rồi.
Đại quân lên đường thế nào cũng phải nửa tháng mới tới, Thẩm Mặc cho rằng mình nên bắt đầu công tác chuẩn bị rồi.
Y gọi Vương Dụng Cấp tới, bảo hắn lấy danh nghĩa huyện lệnh huyện Ngô, mời phú hào đại hộ trong huyện, hôm sau đi dạo sông Ngô Tùng; lại sai Tam Xích dùng danh nghĩa của mình, mời đại hộ của huyện Trường Châu hôm sau cùng đi dạo sông Ngô Tùng.
Bình luận chương 390
Chia sẻ cảm nhận về chương 390 “Bảo bối hay cục cợ”