Chương 18

Ngay lúc ấy, cửa mở ra —

Thủ Vận bước vào.

Giọng Trình phu nhân vang lên,

trùng khớp với tiếng chén trà vỡ vụn trong tay ta:

“Ta quyết định rồi —

để Trần Lý nạp thiếp.”

29

Ta bước ra từ nội thất, hành lễ với Trình phu nhân.

Bà dịu dàng đỡ ta dậy, ân cần hỏi:

“Có bị phỏng tay không con?”

Ta khẽ lắc đầu, ánh mắt lại rơi về phía Thủ Vận đang đứng bên cạnh.

Phu nhân kéo tay Thủ Vận qua, còn ta thì giữ chặt lấy Trần Lý đang muốn đứng dậy.

Ta tin bà.

Bà đã từng hứa với tổ mẫu ta sẽ chăm sóc ta, thì nhất định sẽ không làm chuyện tổn thương đến ta.

Phu nhân mở lời:

“Đệ đệ của Thủ Vận sắp chào đời. Ta muốn đưa đứa bé đó vào phủ, lấy danh nghĩa là con trai do Thủ Vận sinh hạ, trở thành con của nhà họ Trần.”

Trần Lý cau mày:

“Ý người là… để đứa bé ấy gọi Thủ Vận là ‘nương’ sao?”

Thủ Vận cúi đầu, phu nhân thay nàng đáp:

“Phải. Đứa bé đó sẽ là trưởng t.ử thứ xuất của họ Trần. Nếu về sau Hỷ Nhi muốn có con, nó sẽ không chiếm chỗ. Còn nếu không muốn, thì có thể coi đứa bé đó là con chính thất, là duy nhất của dòng chính nhà họ Trần.”

Lúc ta còn đang mơ hồ chưa kịp phản ứng, Trần Lý đã không thể kìm được nữa, bật dậy, lớn tiếng hỏi Thủ Vận:

“Cô cam tâm sao? Chuyện hoang đường thế này, cô cũng đồng ý?”

Thủ Vận cười thê lương, ngẩng đầu nhìn chàng, khẽ nói:

“Thiếu gia, tôi nguyện ý.”

Trong phòng lặng ngắt như tờ.

Trần Lý không thể tin nổi, nhìn Thủ Vận chằm chằm.

Phu nhân Trình tiếp lời:

“Vậy thì cứ thế mà quyết.”

Ta nắm lấy tay Thủ Vận.

Nàng đang run rẩy.



30

Còn hai tháng nữa là mẫu thân Thủ Vận sinh nở.

Cả nhà họ được bí mật đưa vào phủ họ Trần.

Người biết chuyện chỉ đếm trên đầu ngón tay.

Trần Lý vẫn không thể chấp nhận nổi chuyện này.

Chàng lẩm bẩm nói:

“Một người từng học chín năm nghĩa vụ giáo d.ụ.c như ta, thật sự không thể hiểu nổi việc này — trái với luân thường đạo lý đến mức nào.”

Thế là chàng kéo ta đi rong ruổi bên ngoài làm lang y lưu động.

Ta khẽ bảo:

“Thủ Vận… nàng ấy có nỗi khổ riêng.”

Hắn hỏi lại:

“Nỗi khổ gì?”

Ta lắc đầu:

“Nàng không nói, ta cũng không tiện hỏi.”

Trần Lý ngồi trên xe lừa, quay đầu nhìn ta:

“Còn nàng? Nàng cũng chấp nhận sao?”

Ta im lặng giây lát, rồi đáp:

“Ý kiến của ta… không quan trọng.”

Mẫu thân ta từng nói:

“Thế đạo lắm điều rối ren, không thể hoàn toàn chấp thuận, cũng chẳng thể hoàn toàn chống lại. Đúng sai trong đó, phải tùy tình mà xét.”

Lời ấy, đến nay ta vẫn nhớ.

Ta không rõ đúng hay sai.

Nhưng Trình phu nhân tin rằng việc này là đúng,

Thủ Vận cũng tin là đúng.

Vậy thì… là đủ rồi.

Trần Lý thở dài, ngồi ủ rũ, nhìn ra ngoài:

“Phùng Hỷ, ta thật sự sợ.”

Ta nghiêng đầu:

“Sợ gì cơ?”

Chàng cười khổ:

“…Ta sợ một ngày nào đó, chính ta cũng chấp nhận.”

“Ta sợ mình sẽ bị đồng hóa.”

Ta sững người.

Xe lừa đi ngang qua một khu rừng.

Bóng cây lờ mờ, ánh nắng chiếu xuyên qua khe lá.

Ta suy nghĩ rồi nghiêng người,

gối cằm lên vai chàng, chỉ tay ra ngoài:

“Chàng nhìn rừng cây kia xem — thoạt nhìn toàn là cây, nhưng mỗi cây đều khác biệt.”

“Trần Lý, chàng cũng vậy.

Chàng là cây khác biệt trong rừng.

Cây cao gió lớn, nhưng không có nghĩa là chàng đã bị nuốt trọn.

Dù giữa muôn ngàn cây cối, chàng vẫn có thể giữ lấy mình.”

“Cây sẽ lớn thành hình dạng thế nào, là do nó tự quyết định.”

Gió nhẹ lướt qua,

cành lá khẽ lay, tiếng xào xạc như lời hồi đáp.

Trần Lý động tâm.

Chàng quay sang, hôn khẽ lên má ta:

“Ừ, nàng nói đúng.

Mọi thứ… là do ta quyết định.”

Chúng ta đi về hướng nam.

Ra khỏi kinh thành, thì bắt đầu cuốc bộ hành y.

Trần Lý lấy một tấm vải, viết dòng chữ thật to:

“Phu thê Phùng Hỷ – Lang y nhân hậu – Bắt đúng bệnh, trừ tận gốc!”

Ta nhìn xong cười đến cong cả người:

“Trời ơi, sao mà thô thiển thế! Không có chút văn nhã nào!”

Chàng đáp tỉnh bơ:

“Chúng ta hành y ở nơi nghèo khó, cần gì văn hoa? Họ đọc hiểu là được rồi.”

… Nghe cũng có lý.

Chúng ta vừa đi vừa trị bệnh.

Dù mệt, nhưng nói cười không dứt, ngược lại còn thấy vui hơn rất nhiều.

Mãi đến lúc rời kinh, ta mới thật sự nhìn thấy đủ mặt trăm trạng nhân sinh.

Kinh thành dưới chân thiên tử, trật tự, yên ổn.

Dương Châu thì phồn hoa, xa xỉ.

Còn những nơi hẻo lánh nghèo nàn,

mới khiến ta nhận ra — thiên hạ chênh lệch đến nhường nào.

Có những nhà nghèo đến mức cơm không đủ ăn, nói gì đến t.h.u.ố.c thang trị bệnh?

Chúng ta vừa khám bệnh, vừa ngạc nhiên trước trí tuệ dân gian giữa khốn khó.

Người nơi đó biết dùng:

tro đáy nồi gọi là “bách thảo sương”, trị ho ra máu, tiêu chảy, loét miệng;

đất vàng cháy dưới đáy bếp gọi là “phục long can”, chữa xuất huyết do hàn, nôn nghén t.h.a.i kỳ.

Biết bao bài t.h.u.ố.c dân gian khiến ta tự thấy kiến thức của mình quá nông cạn.

Mỗi ngày Trần Lý đều thêm vài ghi chép vào cuốn thảo d.ư.ợ.c tập của mình,

ghi lại từng phương thuốc, để trí tuệ dân gian được truyền lại cho đời sau.

Nhìn cuốn sách ngày một dày lên, ta hỏi:

“Có phải… gần xong rồi không?”

Chàng lắc đầu:

“Mới chỉ là bắt đầu. Còn vô số loại chưa ghi chép được.”

Ta chống cằm, lật xem những trang giấy đầy kín chữ:

“Nhưng mà… hoa cỏ, chim thú, phương t.h.u.ố.c dân gian trên đời nhiều đến vô kể, sao mà viết hết được chứ? Có những bài thuốc, nếu không tận mắt thấy, tận tai nghe, ai mà biết đến sự kỳ diệu của nó.”

Trần Lý đáp:

“Vì thế nên mới cần phải đi khắp nơi.

Cao như triều đình, xa như giang hồ, đều phải đi, phải nghe.

Chúng ta có tuổi thọ hữu hạn,

nhưng đời người có thể truyền nối mãi mãi.

Có người đi trước, người kế tục —

thì t.h.u.ố.c mới dần dần đầy đủ, dần dần hoàn thiện.”

Ta khép sách lại, thở dài:

“Thế thì… là phải cả đời cắm đầu theo y đạo,

đội gió dầm sương, cô độc mà bước đi.”

Chàng xoa đầu ta, mỉm cười:

“Phùng Hỷ, trên đời có người thích ở trong nhà trông cửa,

có người lại thích bước giữa núi sông.

Mỗi người một con đường, không ai giống ai.”