Tự kiếm người bệnh
Đôi phu phụ kia nhìn Tả Thiếu Dương còn trẻ, rất không yên tâm, nhưng người ta mặc áo quan, không dám đề xuất dị nghị.
Tả Thiếu Dương ngồi ngay xuống, lấy tờ giấy thấm máu mũi quan sát, hỏi:
- Lão nhân gia bây giờ thấy thế nào?
Lão phụ nói không lưu loát cho lắm:
- Đại nhân, lạnh lắm, vừa lạnh vừa đau.
Tả Thiếu Dương nhìn bà ta mặc rất dày, nắm lấy bàn tay khô gầy lạnh băng, lại hỏi:
- Có lạnh chân không?
- Lạnh, lạnh lắm.
- Cho ta xem lưỡi.
Lão phủ thè lưỡi ra, chỉ thấy lưỡi sậm mầu, cuối lưỡi vàng, Tả Thiếu Dương nhanh chóng có kết luận:
- Người bệnh dương hư, cảm hàn nhập tà, chính khí hư nhược, dương khí bị át, mạch ứ trệ, máu không tuần hoàn được mới chảy ra ngoài, lấy Ma hoàng phụ tử tề tân thang là lựa chọn hàng đầu, Lưu đại nhân thấy thế nào?
Lưu y chính tất nhiên không dám đem bệnh mình không chữa được cho Tả Thiếu Dương khám, ông ta chỉ muốn giúp Tả Thiếu Dương kiến lập uy tín, mình sẽ ở bên cạnh chỉ điểm, ai ngờ bệnh ông ta mất gần mười ngày mới nhận ra, Tả Thiếu Dương chỉ ngồi xuống chưa tới một tuần trà đã biết, có chút hổ thẹn, song chủ yếu vẫn là bội phục:
- Vậy Tả đại nhân kê đơn đi.
Tả Thiếu Dương viết đơn xong, Lưu y chính cầm xem trước:
- Dùng ma hoàng bỏ quê chi, lấy cam thảo ngăn mồ hôi, thực sự là thần diệu, tốt hơn đơn thuốc của ta rồi.
Đưa cho nhi tử phụ nhân kia:
- Xong rồi đấy, ra ngoài bốc thuốc.
Nhi tử lão phụ hơi ngần ngừ:
- Lưu đại nhân, hay là ngài xem lại cho kỹ, mẹ tiểu nhân bệnh lâu ngày.
- Cứ theo đó mà bốc thuốc, tội vạ đâu bản quan chịu hết.
Lưu y chính nghiêm nghị nói:
- Còn nếu ngươi không tin cả bản quan, đi chỗ khác.
- Tiểu nhân không dám, tiểu nhân không dám, đại nhân thứ tội.
Cả hai phu thê quỳ xuống thỉnh tội:
- Được rồi, đi đi, ta còn có người bệnh khác, lão nhân gia cần uống thuốc gấp, đừng rườm lời.
Đôi phu thê đó vâng dạ, dìu lão mẫu đi.
Tả Thiếu Dương sao không nhận ra Lưu y chính muốn giúp mình, lòng cảm động, nhưng thế này không được, sẽ ảnh hưởng tới người ta khám bệnh, hơn nữa y có sự kiêu hãnh của bản thân, chẳng lẽ mình không tự giải quyết được vấn đề này sao, nếu thế hôm qua tư cách quái gì tức giận với Tiêu Vân Phi chứ.
Tạ ơn Lưu y chính, bệnh nhân không tới với mình thì mình đi tìm bệnh nhân, thế nhưng phải chờ cơ hội, nếu không khám bệnh xong, người ta cám ơn rồi lại vào chỗ Lưu y chính hoặc họ Mã kia khám lại, tệ hơn là y công, y sư nào đó thì mất mặt.
Bây giờ cũng đủ mất mặt rồi, xem chừng cũng đoán được ý đồ của Tả Thiếu Dương, thấy y đi đi lại lại ở đại sảnh, xung quanh cứ thi thoảng lại đưa mắt nhìn, Tả Thiếu Dương thấy nóng máu, cảm giác tất cả đang cười mình, kể cả người ta vô tình liếc qua, lọt vào mắt y cũng thành nhìn đểu nhạo báng.
Bi Vàng rất nhạy cảm với thái độ thù địch, lông nó hơi xù lên, há miệng nhe răng, nếu không phải được Tả Thiếu Dương vỗ đầu trấn an thì chắc chắn có kẻ đổ máu rồi. Bi Vàng được chăm sóc rất tốt, bây giờ nó nặng gần 5 – 6 kg, cái răng nhe hết ra dài tới sáu phân, ngoạm cho một cái thì vết thương không nhẹ.
Cuối cùng thì thời cơ cũng tới.
- Lão bá, thuốc này phải đợi nguội chút rồi mới uống nhé.
Lão giả một lão giả mặc áo vải gai, mặt nhăn nheo, nhận lấy thuốc từ tay hỏa kế, đang chuẩn bị trả tiền nghe Tả Thiếu Dương nói thế, hỏi lại:
- Đại nhân, vì sao lại thế?
Nhất cử nhất động của y được người trong y quán chú ý, cho nên liền có mấy cái tên dựng đứng lên như tai thỏ, nhất là y sư phát hiện ra là lão giả mình vừa khám bệnh cho thì mặt tối sầm lại.
Tả Thiếu Dương cố ý nói lớn:
- Lão bá, thứ Ngô thù du thang, này trị chứng hư hàn, lão bá thường ngày hay ho khan, đau đầu, đúng không?
- Đúng rồi.
Lão giả ngạc nhiên:
- Đại nhân không cần khám mà cũng nhìn ra được bệnh của lão hủ sao?
- Vừa rồi ta nhìn thấy lão bá không ngừng day huyệt thái dương, lại nhìn đơn thuốc, suy ra không khó.
- Ha ha, đại nhân nói không sai chút nào, cứ ăn cơm xong là ta buồn nôn, nhưng chỉ nôn ra nước, đau đỉnh đầu, uống thuốc giảm đau không có tác dụng, phải rồi, chân lạnh, còn tiêu chảy nữa.
- Thương hàn luận có viết, nôn khan, sùi bọt mép, đau đầu, chữa bằng Ngô thù du thang.
Tả Thiếu Dương mỉm cười giải thích:
- Chỉ là thuốc này cách uống khá đặc biệt, lão bá dạ dày lạnh, mà ngô thù du là thứ vị nóng, phải đợi lạnh mới uống, như thế mới phát huy được toàn bộ dược hiệu của nó. Đây gọi là cách uống "phản tá".
Không ít y công, y sư xung quanh chưa từng nghe thấy điều này, lắng nghe càng chăm chú, nhất thời những âm thanh trong y quán lắng hẳn xuống, nhiều bệnh nhân không biết chuyện gì, nhưng thấy mấy vị đại nhân trong y quan đều dừng tay nhìn về một phía cũng im lặng, có con nhỏ thì bịt mồm nó lại.
Chỉ nghe giọng Tả Thiếu Dương vững vàng tự tin vang khắp đại đường y quán:
- Bên trong lão bá bị lạnh, uống thuốc nóng vào, khiến bệnh lạnh bên trong cảnh giác, như thế trị bệnh không thuận lợi. Nên để thuốc nguội, bệnh không nhận ra đây là thuốc, không sợ, tới khi nó phát hiện ra là thuốc thì đã bị thuốc ngấm vào khống chế rồi.
Có y sư già bĩu môi, lý luận hoang đường, chưa nghe thấy bao giờ.
Lão giả ồ một tiếng cười vui vẻ:
- Lão hủ hiểu rồi, giống như hai quân đánh nhau, binh sĩ hai bên mặc khác nhau, nhìn một cái là nhận ra, khi đối trận ắt lao vào liều sống chết. Nhưng nếu quân ta mặc phục trang của địch, lại dùng tiêu chí riêng để chỉ riêng quân ta nhận ra, quân địch không đề phòng, bị trà trộn vào đó, lúc ấy mới dùng chiêu hoa nở giữa trận địch, địch ắt đại bại.
Người có kiến thức thế này ở thời xưa không phải nhiều, Tả Thiếu Dương quan sát lão giả, chắp tay nói:
- Thì ra lão bá là tiên sinh dạy học, vãn bối nhiều lời thất kính rồi.
Lão giả vội đáp lễ:
- Đại nhân quá lời, lão hủ hổ thẹn, năm xưa tham gia khoa cử, chỉ là kiến thức không bằng người nên không đỗ đạt, ở nhà dạy học. Mà sao đại nhân nhìn ra được?
- Lão tiên sinh dùng ví dụ dễ hiểu để giải thích một vấn đề trừu tượng, đó là cách các vị tiên sinh hay dùng.
- Đại nhân giải thích cũng rất dễ hiểu, sau này sẽ thành lang trung tốt.
Câu này làm những kẻ bĩu môi khi nãy phải đỏ mặt.
- Đa tạ lão tiên sinh khen ngợi, à phải, sau khi uống thuốc, người nhớ nằm trên giường chừng một bữa cơm nhé.
Lão giả càng kinh ngạc:
- Uống thuốc xong lại còn nằm, lão hủ chưa bao giờ nghe nói tới.
- Không phải thuốc nào cũng cần nằm, mà là thuốc này cần thế. Vì Ngô thù du thang có tác dụng phụ là đau đầu, chóng mặt, tức ngực, đôi khi còn buồn nôn, lão tiên sinh đừng lo, đây là phản ứng bình thường của thuốc, chỉ cần nằm một lúc là khỏi.
Lão giả vỗ đùi:
- Đại nhân nói đúng quá rồi, chẳng trách mà trước kia uống thuốc đều thấy khó chịu, cứ tưởng thuốc không đúng bệnh, ài, chưa có lang trung nào giải thích kỹ càng cho người bệnh như thế. Thám hoa đại nhân đúng là có tấm lòng y giả như phụ mẫu.
- Lão tiên sinh quá lời, giờ ta phải về phòng khám bệnh, không tiếp người được nữa.
- Đại nhân đi thong thả.
Lưu y chính không nghe từ đầu, nhưng lúc đại sảnh lắng xuống cũng ra nghe, phục lắm, vị thám hoa lang này không chỉ y thuật rất cao, thủ đoạn cũng không thấp, xem ra mình nhiều chuyện rồi, người ta căn bản không cần mình giúp.
Những bệnh nhân khác trong đại sảnh chứng kiến cảnh này thì ghé tai nhau hỏi lai lịch của Tả Thiếu Dương, biết nội dụng trên tấm biển “quảng cáo kia”, người có bệnh liên quan liền tìm tới Tả Thiếu Dương chữa bệnh.
Tả Thiếu Dương ngồi ngay xuống, lấy tờ giấy thấm máu mũi quan sát, hỏi:
- Lão nhân gia bây giờ thấy thế nào?
Lão phụ nói không lưu loát cho lắm:
- Đại nhân, lạnh lắm, vừa lạnh vừa đau.
Tả Thiếu Dương nhìn bà ta mặc rất dày, nắm lấy bàn tay khô gầy lạnh băng, lại hỏi:
- Có lạnh chân không?
- Lạnh, lạnh lắm.
- Cho ta xem lưỡi.
Lão phủ thè lưỡi ra, chỉ thấy lưỡi sậm mầu, cuối lưỡi vàng, Tả Thiếu Dương nhanh chóng có kết luận:
- Người bệnh dương hư, cảm hàn nhập tà, chính khí hư nhược, dương khí bị át, mạch ứ trệ, máu không tuần hoàn được mới chảy ra ngoài, lấy Ma hoàng phụ tử tề tân thang là lựa chọn hàng đầu, Lưu đại nhân thấy thế nào?
Lưu y chính tất nhiên không dám đem bệnh mình không chữa được cho Tả Thiếu Dương khám, ông ta chỉ muốn giúp Tả Thiếu Dương kiến lập uy tín, mình sẽ ở bên cạnh chỉ điểm, ai ngờ bệnh ông ta mất gần mười ngày mới nhận ra, Tả Thiếu Dương chỉ ngồi xuống chưa tới một tuần trà đã biết, có chút hổ thẹn, song chủ yếu vẫn là bội phục:
- Vậy Tả đại nhân kê đơn đi.
Tả Thiếu Dương viết đơn xong, Lưu y chính cầm xem trước:
- Dùng ma hoàng bỏ quê chi, lấy cam thảo ngăn mồ hôi, thực sự là thần diệu, tốt hơn đơn thuốc của ta rồi.
Đưa cho nhi tử phụ nhân kia:
- Xong rồi đấy, ra ngoài bốc thuốc.
Nhi tử lão phụ hơi ngần ngừ:
- Lưu đại nhân, hay là ngài xem lại cho kỹ, mẹ tiểu nhân bệnh lâu ngày.
- Cứ theo đó mà bốc thuốc, tội vạ đâu bản quan chịu hết.
Lưu y chính nghiêm nghị nói:
- Còn nếu ngươi không tin cả bản quan, đi chỗ khác.
- Tiểu nhân không dám, tiểu nhân không dám, đại nhân thứ tội.
Cả hai phu thê quỳ xuống thỉnh tội:
- Được rồi, đi đi, ta còn có người bệnh khác, lão nhân gia cần uống thuốc gấp, đừng rườm lời.
Đôi phu thê đó vâng dạ, dìu lão mẫu đi.
Tả Thiếu Dương sao không nhận ra Lưu y chính muốn giúp mình, lòng cảm động, nhưng thế này không được, sẽ ảnh hưởng tới người ta khám bệnh, hơn nữa y có sự kiêu hãnh của bản thân, chẳng lẽ mình không tự giải quyết được vấn đề này sao, nếu thế hôm qua tư cách quái gì tức giận với Tiêu Vân Phi chứ.
Tạ ơn Lưu y chính, bệnh nhân không tới với mình thì mình đi tìm bệnh nhân, thế nhưng phải chờ cơ hội, nếu không khám bệnh xong, người ta cám ơn rồi lại vào chỗ Lưu y chính hoặc họ Mã kia khám lại, tệ hơn là y công, y sư nào đó thì mất mặt.
Bây giờ cũng đủ mất mặt rồi, xem chừng cũng đoán được ý đồ của Tả Thiếu Dương, thấy y đi đi lại lại ở đại sảnh, xung quanh cứ thi thoảng lại đưa mắt nhìn, Tả Thiếu Dương thấy nóng máu, cảm giác tất cả đang cười mình, kể cả người ta vô tình liếc qua, lọt vào mắt y cũng thành nhìn đểu nhạo báng.
Bi Vàng rất nhạy cảm với thái độ thù địch, lông nó hơi xù lên, há miệng nhe răng, nếu không phải được Tả Thiếu Dương vỗ đầu trấn an thì chắc chắn có kẻ đổ máu rồi. Bi Vàng được chăm sóc rất tốt, bây giờ nó nặng gần 5 – 6 kg, cái răng nhe hết ra dài tới sáu phân, ngoạm cho một cái thì vết thương không nhẹ.
Cuối cùng thì thời cơ cũng tới.
- Lão bá, thuốc này phải đợi nguội chút rồi mới uống nhé.
Lão giả một lão giả mặc áo vải gai, mặt nhăn nheo, nhận lấy thuốc từ tay hỏa kế, đang chuẩn bị trả tiền nghe Tả Thiếu Dương nói thế, hỏi lại:
- Đại nhân, vì sao lại thế?
Nhất cử nhất động của y được người trong y quán chú ý, cho nên liền có mấy cái tên dựng đứng lên như tai thỏ, nhất là y sư phát hiện ra là lão giả mình vừa khám bệnh cho thì mặt tối sầm lại.
Tả Thiếu Dương cố ý nói lớn:
- Lão bá, thứ Ngô thù du thang, này trị chứng hư hàn, lão bá thường ngày hay ho khan, đau đầu, đúng không?
- Đúng rồi.
Lão giả ngạc nhiên:
- Đại nhân không cần khám mà cũng nhìn ra được bệnh của lão hủ sao?
- Vừa rồi ta nhìn thấy lão bá không ngừng day huyệt thái dương, lại nhìn đơn thuốc, suy ra không khó.
- Ha ha, đại nhân nói không sai chút nào, cứ ăn cơm xong là ta buồn nôn, nhưng chỉ nôn ra nước, đau đỉnh đầu, uống thuốc giảm đau không có tác dụng, phải rồi, chân lạnh, còn tiêu chảy nữa.
- Thương hàn luận có viết, nôn khan, sùi bọt mép, đau đầu, chữa bằng Ngô thù du thang.
Tả Thiếu Dương mỉm cười giải thích:
- Chỉ là thuốc này cách uống khá đặc biệt, lão bá dạ dày lạnh, mà ngô thù du là thứ vị nóng, phải đợi lạnh mới uống, như thế mới phát huy được toàn bộ dược hiệu của nó. Đây gọi là cách uống "phản tá".
Không ít y công, y sư xung quanh chưa từng nghe thấy điều này, lắng nghe càng chăm chú, nhất thời những âm thanh trong y quán lắng hẳn xuống, nhiều bệnh nhân không biết chuyện gì, nhưng thấy mấy vị đại nhân trong y quan đều dừng tay nhìn về một phía cũng im lặng, có con nhỏ thì bịt mồm nó lại.
Chỉ nghe giọng Tả Thiếu Dương vững vàng tự tin vang khắp đại đường y quán:
- Bên trong lão bá bị lạnh, uống thuốc nóng vào, khiến bệnh lạnh bên trong cảnh giác, như thế trị bệnh không thuận lợi. Nên để thuốc nguội, bệnh không nhận ra đây là thuốc, không sợ, tới khi nó phát hiện ra là thuốc thì đã bị thuốc ngấm vào khống chế rồi.
Có y sư già bĩu môi, lý luận hoang đường, chưa nghe thấy bao giờ.
Lão giả ồ một tiếng cười vui vẻ:
- Lão hủ hiểu rồi, giống như hai quân đánh nhau, binh sĩ hai bên mặc khác nhau, nhìn một cái là nhận ra, khi đối trận ắt lao vào liều sống chết. Nhưng nếu quân ta mặc phục trang của địch, lại dùng tiêu chí riêng để chỉ riêng quân ta nhận ra, quân địch không đề phòng, bị trà trộn vào đó, lúc ấy mới dùng chiêu hoa nở giữa trận địch, địch ắt đại bại.
Người có kiến thức thế này ở thời xưa không phải nhiều, Tả Thiếu Dương quan sát lão giả, chắp tay nói:
- Thì ra lão bá là tiên sinh dạy học, vãn bối nhiều lời thất kính rồi.
Lão giả vội đáp lễ:
- Đại nhân quá lời, lão hủ hổ thẹn, năm xưa tham gia khoa cử, chỉ là kiến thức không bằng người nên không đỗ đạt, ở nhà dạy học. Mà sao đại nhân nhìn ra được?
- Lão tiên sinh dùng ví dụ dễ hiểu để giải thích một vấn đề trừu tượng, đó là cách các vị tiên sinh hay dùng.
- Đại nhân giải thích cũng rất dễ hiểu, sau này sẽ thành lang trung tốt.
Câu này làm những kẻ bĩu môi khi nãy phải đỏ mặt.
- Đa tạ lão tiên sinh khen ngợi, à phải, sau khi uống thuốc, người nhớ nằm trên giường chừng một bữa cơm nhé.
Lão giả càng kinh ngạc:
- Uống thuốc xong lại còn nằm, lão hủ chưa bao giờ nghe nói tới.
- Không phải thuốc nào cũng cần nằm, mà là thuốc này cần thế. Vì Ngô thù du thang có tác dụng phụ là đau đầu, chóng mặt, tức ngực, đôi khi còn buồn nôn, lão tiên sinh đừng lo, đây là phản ứng bình thường của thuốc, chỉ cần nằm một lúc là khỏi.
Lão giả vỗ đùi:
- Đại nhân nói đúng quá rồi, chẳng trách mà trước kia uống thuốc đều thấy khó chịu, cứ tưởng thuốc không đúng bệnh, ài, chưa có lang trung nào giải thích kỹ càng cho người bệnh như thế. Thám hoa đại nhân đúng là có tấm lòng y giả như phụ mẫu.
- Lão tiên sinh quá lời, giờ ta phải về phòng khám bệnh, không tiếp người được nữa.
- Đại nhân đi thong thả.
Lưu y chính không nghe từ đầu, nhưng lúc đại sảnh lắng xuống cũng ra nghe, phục lắm, vị thám hoa lang này không chỉ y thuật rất cao, thủ đoạn cũng không thấp, xem ra mình nhiều chuyện rồi, người ta căn bản không cần mình giúp.
Những bệnh nhân khác trong đại sảnh chứng kiến cảnh này thì ghé tai nhau hỏi lai lịch của Tả Thiếu Dương, biết nội dụng trên tấm biển “quảng cáo kia”, người có bệnh liên quan liền tìm tới Tả Thiếu Dương chữa bệnh.
Bình luận chương 439
Chia sẻ cảm nhận về chương 439 “Tự kiếm người bệnh”